ភ្ជាប់​ទៅ​គេហទំព័រ​ទាក់ទង

អាហារ​ពេល​ល្ងាច​ជា​មួយ​ ​ប៉ុល ពត​ ដែល​ប្តូរ​ផ្នត់គំនិត​របស់​គណៈប្រតិភូ​ស៊ុយអែត


មេដឹកនាំ​ជាន់ខ្ពស់​កម្ពុជា​ប្រជាធិបតេយ្យ​ និង​សមាជិក​គណៈអចិន្រ្តៃយ៍​នៃ​គណៈកម្មាធិការ​មជ្ឈិម​បក្ស​កុម្មុយនីស្ត​កម្ពុជា (ពី​ខាង​ឆ្វេង​មាន៖ ប៉ុល ពត (លេខា​បក្ស​កុម្មុយនីស្ត​កម្ពុជា និង​ជា​នាយករដ្ឋមន្រ្តី​នៃ​កម្ពុជា​ប្រជាធិបតេយ្យ) នួន ជា («បងធំទី២» និង​ជា​អនុលេខាបក្ស​កុម្មុយនីស្ត​កម្ពុជា) អៀង សារី (ឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី​ទទួល​បន្ទុក​កិច្ចការបរទេស) សុន សេន (ឧបនាយក​រដ្ឋមន្រ្តី​ទទួល​បន្ទុក​ការពារ​ជាតិ) និង​វ៉ន វ៉េត (ឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី​ទទួល​បន្ទុក​ផ្នែក​សេដ្ឋកិច្ច) (ណឹម សុភ័ក្រ្តបញ្ញា/VOA)

ប្រវត្តិសាស្រ្ត​ គឺ​ជា​អ្នក​បញ្ជាក់​ថា​ជន​ជាតិ​ស៊ុយ​អែតជា​អ្នក​យល់​ខុស។​ ​ទោះ​បី​អតីត​គណៈប្រតិភូ​របស់​ប្រទេស​ ​ស៊ុយអែត​ ​​លោក​ ​បឺកស្រ្តម​​ ផ្ទាល់​មិន​បាន​ទទួល​ស្គាល់​នូវ​ទង្វើ​របស់​ខ្មែរ​ក្រហម​​ កាល​ពី​ឆ្នាំ​១៩៧៩​ ​មួយ​ឆ្នាំ​ក្រោយ​ពី​លោក​វិល​ត្រឡប់​ពី​ប្រទេស​កម្ពុជា​ក្តី​។

នៅ​ដើម​ឆ្នាំ​១៩៧៨​ លោក​ ហ្គុនណា​ បឺកស្រ្តម​ ( Gunnar Bergström) ​បាន​ធ្វើ​ដំណើរ​មក​ប្រទេស​កម្ពុជា ​ដែល​ជា​ប្រទេស​មួយ​ ពោរ​ពេញ​ទៅ​ដោយ​ភាព​រន្ធត់​ខ្លាំង​បំផុត​នៅ​ក្នុង​សតវត្សរ៍​ទី​២០។​

លោក​បឺកស្រ្តម​ ជា​សមាជិក​ស្ថាបនិក​ម្នាក់​ នៃ​សមាគម​មិត្តភាព​ស៊ុយអែត-​កម្ពុជា​ និង​សហការី​បី​នាក់​ទៀត​ ត្រូវ​បាន​ថ្នាក់​ដឹកនាំ​ខ្មែរ​ក្រហម​អញ្ជើញ​ឲ្យ​មក​ធ្វើ​ទស្សនកិច្ច​នៅ​ប្រទេស​កម្ពុជា​ ​កាលពី​ឆ្នាំ​(១៩៧៨)។​

​ក្នុង​នាម​ជា​អ្នក​គាំទ្រ​លទ្ធិ​ម៉ាកស៊ីស​ ​(កាល់​ម៉ាក្ស)​ ​គណៈប្រតិភូ​ត្រូវ​បាន​ទទួល​ការ​ជឿជាក់​ ​និង​ ទទួល​បាន​ឱកាស​ដ៏​កម្រ ​ពី​សំណាក់​ថ្នាក់​ដឹកនាំ​របប​ខ្មែរ​ក្រហម​ ​ហើយបាន​ឃើញ​នូវ​ទស្សន​វិស័យ​របស់​ប៉ុល​ ពត​និង​សង្គម​ដ៏ល្អ​ឥត​ខ្ចោះ​របស់​គាត់។​ ក្រោយ​ពេល​ទស្សន​កិច្ច​នា​ពេល​នោះ​ ពួក​ខ្មែរ​ក្រហម​រំពឹង​ថា​ ​គណៈ​ប្រតិភូរបស់​លោក ហ្គុនណា​ បឺកស្រ្តម​ ​នឹង​និយាយពាក្យល្អៗ​អំពី​ប្រទេស​កម្ពុជា។

លោក ហ្គុនណា បឺកស្រ្តម​ ថត​រូប​នៅ​អំឡុងពេល​ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​របស់​លោក​មក​កាន់​ប្រទេស​កម្ពុជា នៅ​ឆ្នាំ​១៩៧៨។ (Courtesy Photo)
លោក ហ្គុនណា បឺកស្រ្តម​ ថត​រូប​នៅ​អំឡុងពេល​ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​របស់​លោក​មក​កាន់​ប្រទេស​កម្ពុជា នៅ​ឆ្នាំ​១៩៧៨។ (Courtesy Photo)

ក្រោយ​ពី​ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​រយៈ​ពេល​ពីរ​សប្តាហ៍​ដែល​ពោរ​ពេញ​ដោយ​ការ​ផ្សព្វផ្សាយ​ព័ត៌មាន​ជា​ផ្លូវ​ការ​ ​ជំនួប​ជា​មួយ«ប្រជាជន​សាមញ្ញ​»​ ដែល​រៀបចំ​ទុក​ជា​មុន និង​ការ​បដិសេធ​របស់​មន្រ្តី​ជាន់​ខ្ពស់​ខ្មែរ​ក្រហម​ ​ដែល​ថា​អ្វីៗ​ទាំងអស់​សុទ្ធ​តែ​ជា​ការ​យល់​ខុស​ទៅ​លើរបប​កម្ពុជា​ប្រជាធិបតេយ្យនោះ ក្រុម​ប្រតិភូ​ទស្សន​កិច្ច​នៃ​ប្រទេស​ស៊ុយអែត ​បាន​ត្រឡប់​ទៅ​អឺរ៉ុប​វិញ ដោយ​និយាយ​ផ្ទុយ​ពីអ្វី​ដែល​ជន​ភៀស​ខ្លួន​កម្ពុជា​បាន​លើក​ឡើង​ រួម​មាន​ការ​សម្លាប់រង្គាល​ ការធ្វើ​ទារុណកម្ម​ ​និង​ការ​បង្អត់​អាហារ​នៅ​ពេញ​ផ្ទៃ​ប្រទេស។​

​ប្រវត្តិសាស្រ្ត​ អាច​នឹង​បញ្ជាក់​ថា​ជន​ជាតិ​ស៊ុយ​អែត​ជា​អ្នក​យល់ខុស​ ​បើទោះ​ជា​លោក​ បឺកស្រ្តម​ ​ផ្ទាល់​ មិន​បាន​ទទួល​ស្គាល់​នូវ​ទង្វើ​អាក្រក់​ ​របស់​ខ្មែរ​ក្រហម កាល​ពី​ឆ្នាំ​១៩៧៩​ក៏​ដោយ​ គឺ​មួយ​ឆ្នាំ​ក្រោយ​ពី​លោក​វិល​ត្រឡប់ពី​ប្រទេស​កម្ពុជា​វិញ។

​ការ​ត្រឡប់​មក​ប្រទេស​កម្ពុជា​នៅ​ក្នុង​ឆ្នាំ​២០០៨​ គឺ​រយៈពេល​៣០​ឆ្នាំ​បន្ទាប់​ពី​ ប៉ុលពត អញ្ជើញ​លោកមក​ធ្វើ​ទស្សនកិច្ច​ លោក​ ហ្គុនណា បឺកស្រ្តម​ ​បានប្រឈម​មុខ​នឹង​បញ្ហា​មនុស្ស​ជាតិ​ទាក់ទង​នឹង​អត្ថន័យ​នៃ​ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​ និង​ការសរសើរ​របស់​លោក​ ​ចំពោះ​របប​ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​ប្រជាជន​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​មួយ​ភាគ​បួន​បាត់​បង់​ជីវិត​ គឺ​ប្រហែល​ ១,៧​លាន​នាក់។​ ​ទស្សនកិច្ច​របស់​លោក​នៅ​ឆ្នាំ​២០០៨​ បាន​បង្កើត​ជា​ពិព័រណ៍​មួយ​មាន​ឈ្មោះ​ ​«ការ​ទទួល​ទាន​អាហារ​ពេល​ល្ងាច​ ជាមួយ​ ប៉ុល​ ពត»​ ដែល​ឆ្លុះ​បញ្ចាំង​អំពី​ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​របស់​ប្រតិភូ​ស៊ុយអែត​ ​កាលពី​ឆ្នាំ​១៩៧៨។​

លោកហ្គុនណា បឺកស្រ្តប ឈរ​ជិត​ផ្ទាំង​រូបថត​បង្ហាញ​ពី​ជំនួប​របស់​លោក​ជាមួយ​នឹង​ពួកខ្មែរក្រហម​អំឡុងពេល​ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​របស់​លោក​ទៅ​កាន់​ប្រទេស​កម្ពុជា​នៅ​ក្នុង​ឆ្នាំ ១៩៧៨ នៅ​ឯ​សាលវិចិត្រសិល្បៈ​ SRI Arts Gallery នៃ​មជ្ឈមណ្ឌល​ឯកសារ​កម្ពុជា កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី១២ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ​២០១៦។ (ណឹម សុភ័ក្រ្តបញ្ញា/VOA)
លោកហ្គុនណា បឺកស្រ្តប ឈរ​ជិត​ផ្ទាំង​រូបថត​បង្ហាញ​ពី​ជំនួប​របស់​លោក​ជាមួយ​នឹង​ពួកខ្មែរក្រហម​អំឡុងពេល​ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​របស់​លោក​ទៅ​កាន់​ប្រទេស​កម្ពុជា​នៅ​ក្នុង​ឆ្នាំ ១៩៧៨ នៅ​ឯ​សាលវិចិត្រសិល្បៈ​ SRI Arts Gallery នៃ​មជ្ឈមណ្ឌល​ឯកសារ​កម្ពុជា កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី១២ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ​២០១៦។ (ណឹម សុភ័ក្រ្តបញ្ញា/VOA)

នៅ​ថ្ងៃ​ទី​១២​ ខែ​កញ្ញា​ លោក​ ហ្គុនណា បឺកស្រ្តម​ បាន​មក​ភ្នំ​ពេញ​ម្តង​ទៀត។​ លើក​នេះ​ លោក​បាន​ចែក​រំលែក​មេរៀន​អំពី​ខ្មែរក្រហម​ នយោបាយ​មហា​អំណាច​ និង​អំពី​អ្វី​ដែល​បណ្តាល​ឲ្យ​ប្រទេស​កម្ពុជា​ទៅ​ជា​ខូច​ខាត​ខ្លាំង​បំផុត​នោះ។

​ចំណុច​សំខាន់​នៅ​ក្នុង​បឋកថា​របស់​បឺកស្រ្តម​ នា​ពេល​ថ្មីៗ​នេះ​ គឺ​តួនាទី​នៃ​នយោបាយ​ភូមិ​សាស្រ្ត​អន្តរ​ជាតិ​ នៅ​ក្នុង​សោកនាដ​កម្ម​របស់​កម្ពុជា​ ជា​ពិសេស​ផល​ប្រយោជន៍​យុទ្ធសាស្រ្តរបស់​អាមេរិក​ ចិន​ និង​សហ​ភាព​សូវៀត​ និង​បែប​ផែន​បញ្ហា​នេះ​ជះ​ឥទ្ធិពល​ដល់​អ្វី​បាន​កើត​ឡើង​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា ។​

ផល​ប្រយោជន៍​យុទ្ធសាស្រ្ត​របស់​ប្រទេសមហា​អំណាច​ បាន​បក់​បញ្ឆេះភ្លើង​ជម្លោះ​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​ ហើយ​សហ​គមន៍​អន្តរជាតិ​មិន​អាច​ពន្លត់​ភ្លើង​នេះ​បាន​ នៅ​ពេល​វា​ចាប់​ផ្ដើម​ឆេះ​ខ្លាំង។

​លោក​បឺកស្រ្តម​ បាន​និយាយ​អំឡុង​ពេល​ធ្វើ​បឋកថា​នៅ​វិទ្យាស្ថាន​ជាតិ​អប់រំ​ ថា៖​ «ពេលនោះ​ប្រទេស​កម្ពុជា​ បាន​ក្លាយ​ជា​ចំណុច​កណ្តាល​នៃ​ជម្លោះ​រវាង​ប្រទេស​ចិន​ និង​សហ​ភាព​សូវៀត​ ហើយ​ជា​ផ្នែក​ដោយ​សហរដ្ឋអាមេរិក​... ​ប្រយោជន៍​របស់​ប្រជាជន​កម្ពុជា​ បាន​រលាយ​បាត់​សូន្យ»។

លោកហ្គុនណា បឺកស្រ្តម​ធ្វើ​បឋកថា​សាធារណៈ​ទៅ​កាន់​ក្រុម​សិស្សានុសិស្ស និង​សាធារណជន​នៅ​ឯសាលវិចិត្រសិល្បៈ​SRI Arts Gallery នៃ​មជ្ឈមណ្ឌល​ឯកសារ​កម្ពុជា កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​១២ ខែ​កញ្ញា ឆ្នាំ​២០១៦។ (ណឹម សុភ័ក្រ្តបញ្ញា/VOA)
លោកហ្គុនណា បឺកស្រ្តម​ធ្វើ​បឋកថា​សាធារណៈ​ទៅ​កាន់​ក្រុម​សិស្សានុសិស្ស និង​សាធារណជន​នៅ​ឯសាលវិចិត្រសិល្បៈ​SRI Arts Gallery នៃ​មជ្ឈមណ្ឌល​ឯកសារ​កម្ពុជា កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​១២ ខែ​កញ្ញា ឆ្នាំ​២០១៦។ (ណឹម សុភ័ក្រ្តបញ្ញា/VOA)

លោក​មាន​ប្រសាសន៍​ថា​ សហគមន៍​អន្តរជាតិ​បាន​ដឹង​ថា​នៅ​ឆ្នាំ​១៩៧៨-៧៩​ មាន​ព្រឹត្តិការណ៍​អាក្រក់​កើត​ឡើង​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​ពេល​ដែល​ខ្មែរ​ក្រហម​ចូល​កាន់​កាប់​ ប៉ុន្តែពេលនោះ​សហគមន៍​អន្តរជាតិ​អាច​មិន​មាន​លទ្ធភាពជួយ​ ឬ​គ្មាន​ឆន្ទៈ​នឹង​ជួយ​ក៏ថា​បាន។​

«នយោបាយ​មហា​អំណាច​ធំៗ បញ្ឈប់​សហគមន៍​អន្តរជាតិ​នានា​មិន​ឲ្យ​ធ្វើ​អ្វី​ទាំង​អស់»។​

លោក​ បឺកស្រ្តម​ បាន​និយាយ​ថា​ មាន​សំ​ឡេង​ជំទាស់​មួយ​ គឺ​សមាជិក​ព្រឹទ្ធ​សភា​អាមេរិក​ លោក​ George McGovern ដែល​ស្នើ​ការធ្វើ​អន្តរាគមន៍របស់​អង្គការ​សហ​ប្រជា​ជាតិ​ នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា។​ ប៉ុន្តែ​គំនិត​លើក​ឡើង​នេះ​ ប្រាកដ​ជា​ត្រូវ​ប្រទេស​ចិន​បោះឆ្នោតជំទាស់​ នៅ​ក្នុង​តួនាទី​របស់​ខ្លួនជា​សមាជិក​អចិន្រ្តៃយ៍របស់​ក្រុម​ប្រឹក្សា​សន្តិសុខ​អង្គការ​សហ​ប្រជាជាតិ​ និង​ជា​អ្នក​គាំទ្រ​ចម្បង​ទៅ​លើរដ្ឋាភិបាល​ខ្មែរ​ក្រហម​នៅ​ក្រុងភ្នំ​ពេញ។​

លោក​និយាយ​ថា៖​ «មាន​ការ​ពិភាក្សា​លើក​ឡើង​ដោយ​សមាជិក​ព្រឹទ្ធសភា​អាមេរិក​ លោក​ George McGovern ក្នុង​ការ​សុំ​ឲ្យ​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ​ចូល​វាយលុកប្រទេស​កម្ពុជា​ និង​ជួយ​ប្រជាជន​ ដែល​នេះ​ជា​ការ​វាយលុក​ក្នុង​ហេតុផល​មនុស្សធម៌។​ ប៉ុន្តែ​ ពិត​ណាស់​ ប្រទេស​ចិន​នឹង​ធ្វើ​ការ​បោះឆ្នោត​ជំទាស់​មួយ​រំពេច»។

សាស្រ្តាចារ្យ​រង​នៅ​មហា​វិទ្យាល័យ​ Occidental College ក្នុង​ទីក្រុង​ Los Angeles លោក​ អៀរ​ សុផល​ បាន​និយាយ​ថា​ លោក​ George McGovern ដែល​ជា​សមាជិក​ព្រឹទ្ធសភា​ មាន​សំឡេង​តែ​ម្នាក់​ឯង​ចំពោះ​ការធ្វើ​អន្តរាគមន៍​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​ នៅ​ពេល​ដែល​អ្នក​ចេះ​ដឹង​នៅ​បស្ចឹម​ប្រទេស​ផ្សេង​ទៀត​ ជា​អ្នក​គាំទ្រ​របប​ខ្មែរ​ក្រហម។​

អតីតសមាជិក​ព្រឹទ្ធសភា​អាមេរិក​លោក George McGovern។ (Courtesy Photo)
អតីតសមាជិក​ព្រឹទ្ធសភា​អាមេរិក​លោក George McGovern។ (Courtesy Photo)

លោក​ អៀរ​ សុផល​ បាន​ឲ្យ​ VOA ​ដឹង​ថា​៖ «សមាជិក​ព្រឹទ្ធសភា លោក​ George McGovern ដែល​បាន​ជំទាស់​យ៉ាង​ខ្លាំង​ចំពោះ​សង្រ្គាម​វៀតណាម​ គឺ​ជា​សំឡេង​តែ​មួយ​ នៅ​ក្នុង​ការ​ធ្វើ​អន្តរាគមន៍​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​ ពីព្រោះ​គាត់​បាន​ដឹង​ថា ​មាន​រឿង​អាក្រក់​កំពុង​កើត​ឡើង​ ប៉ុន្តែ​សមាជិក​ព្រឹទ្ធសភា​ម្នាក់​នេះ​ត្រូវ​គេ​សើច​ចំអក​ឲ្យ​ទៅ​វិញ»។

លោកបឺក​ស្រ្តម​ និង​សហការី​របស់​គាត់​ មិន​មែន​ជា​ពួក​លោក​ខាង​លិច​តែ​គត់​មួយ​ ដែល​គាំទ្រ​មនោគម​វិជ្ជា​របស់​របប​ ប៉ុល​ ពត។

លោក​ អៀរ​ សុផល​បាន​បន្ថែម​ថា​ អ្នក​ប្រាជ្ញ​វិទូ​នានា​ ដូចជា​ Noam Chomsky, Gareth Porter និង​ George Hildebrand បាន​អះ​អាង​ថា​ គ្មាន​អ្វី​ដែល​អាក្រក់​ខ្លាំង​កើត​ឡើង​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​ក្នុង​អំឡុង​របបខ្មែរក្រហម​នោះ​ទេ។

សហគមន៍​អន្ដរជាតិ​ ក៏​មាន​ភាព​យឺត​យ៉ាវ​ក្នុង​ការ​ទទួល​ស្គាល់​ថា​អំពើ​ប្រល័យ​ពូជ​សាសន៍​ និង​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​ជាច្រើន​ផ្សេង​ទៀតបាន​កំពុង​កើត​ឡើង​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​ ដោយសារ​តែ​ហេតុការណ៍​ទាំង​នោះ​ បាន​កើត​ឡើង​ឆាប់​រហ័ស​ខ្លាំង​ពេក​ បន្ទាប់ពី​ការ​បញ្ចប់​សង្រ្គាម​ដ៏​ធ្ងន់​ធ្ងរ​នៅ​ប្រទេស​វៀតណាម​ ដែល​នៅ​ក្បែរ​គ្នា​នោះ។

​លោក​ អៀរ​ សុផល​ មាន​ប្រសាសន៍​ថាសហ​គមន៍​អន្តរជាតិ​នឿយ​ហត់​នឹង​ជម្លោះ​រាប់​ទសវត្សរ៍​ដែល​កើត​ឡើង​នៅ​ក្នុង​តំបន់​នេះ​ និង​បាន​ចំណាយ​អស់​«ប្រាក់​កាស​ និង​ជីវិត​ អស់​ជាច្រើននៅ​តំបន់​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍​ ហើយ​មិន​ចង់​ធ្វើ​អ្វី​ទាំង​អស់​ចំពោះ​ប្រទេស​កម្ពុជា»។

លោក​ បឺកស្រ្តម ក៏​បាន​បន្ថែម​ថា​នៅ​ក្នុង​បឋកថា​របស់​លោក​ថា​ សហគមន៍​អន្តរជាតិ​ បាន​ដឹង​ពី​អ្វី​បាន​កើត​ឡើង​នៅ​ក្នុង​របប​ខ្មែរ​ក្រហម​ ប៉ុន្តែ​ គ្មាន​អ្នក​ណា​ចង់​បូជា​ដើម្បី​សង្រ្គោះ​ប្រជាជន​កម្ពុជា​ឡើយ។

លោក​ ហ្គុនណា បឺកស្រ្តម នៅ​មន្ទីរ​ស-២១ ឬគុក​ទួល​ស្លែង។ (ណឹម សុភ័ក្រ្តបញ្ញា/VOA)
លោក​ ហ្គុនណា បឺកស្រ្តម នៅ​មន្ទីរ​ស-២១ ឬគុក​ទួល​ស្លែង។ (ណឹម សុភ័ក្រ្តបញ្ញា/VOA)

លោក​មាន​ប្រសាសន៍​ថា៖ ​«ពួក​គេ​បាន​ដឹង​ ប៉ុន្តែ​ ខ្ញុំ​មិន​គិត​ថា​វា​នឹង​ផ្លាស់​ប្តូរ​ច្រើន​ទេ​ ដោយសារ​ពួកគេ​មិន​បាន​លះបង់​អំណាច​នយោបាយ​របស់​ពួក​គេ​ដើម្បី​ជួយ​ប្រជាជន​កម្ពុជា​ឡើយ។​ ខ្ញុំ​មិន​គិត​ថា​ពួកគេ​ហ៊ាន​លះបង់​ឡើយ»។

នៅ​ពេល​ប្រទេស​វៀតណាម​ចូល​ឈ្លានពាន​ប្រទេស​កម្ពុជាក្នុង​ខែ​ធ្នូ​ ឆ្នាំ​១៩៧៨​ របប​ខ្មែរ​ក្រហម​ក៏​បាន​ទាក់​ទង​សម្ព័ន្ធមិត្ត​មិន​សម​ទំនង​ជាមួយ​អាមេរិក​ ដែល​ផ្ដោត​លើ​ការ​ពង្រីក​វត្តមាន​សហភាព​សូវៀត​ នៅ​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍។

លោក​ បឺក​ស្រ្តម​ និយាយ​ថា​ ដោយ​មាន​ចិត្ត​គិត​ពី​យុទ្ធសាស្រ្ត​ផល​ប្រយោជន៍​ សហ​រដ្ឋ​អាមេរិក​ បាន​សម្រួល​គោល​នយោបាយ​របស់​ខ្លួន​ និង​បាន​ផ្ដល់​ជំនួយ​ផ្នែក​ហិរញ្ញវត្ថុ​ទៅ​ឲ្យ​ខ្មែរ​ក្រហម និង​កម្លាំង​ផ្សេងៗ​ទៀត​ ដែលបច្ចុប្បន្នមាន​មូលដ្ឋាន​នៅ​តាម​ព្រំដែន​ប្រទេស​ថៃ​ ក្រោយ​ពី​ការ​ចូល​អន្តរាគមន៍​របស់​វៀតណាម​មក​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា។​ កង​កម្លាំង​ខ្មែរ​ក្រហម​ ថែម​ទាំង​ទទួល​បាន​ការ​បណ្ដុះ​បណ្តាល​ពី​កង​ពិសេសៗ​របស់​អង់គ្លេស​ទៀត​ផង។

លោក​និយាយ​ថា៖​ «នៅ​ពេល​វៀតណាម​ ចូល​ឈ្លានពាន​កម្ពុជា​ ហើយ​ប៉ុល​ ពត​បាន​ភៀសខ្លួន​ទៅ​ប៉ែក​បស្ចិម​នៃ​ប្រទេស​ ភ្លាម​ៗនោះ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ បាន​ផ្លាស់​ប្ដូរ​គោល​នយោបាយ​ និង​បាន​ផ្តល់​ថវិកា​ដល់​ ប៉ុល​ ពត។​ គ្រប់​យ៉ាង​សុទ្ធ​តែ​អាច​ធ្វើ​ទៅ​បាន​ ឲ្យ​តែ​មាន​លុយ​ និង​អំណាច។ សត្រូវ​របស់​យើង​ ក្លាយ​ជា​មិត្ត​របស់​យើង​ភ្លាម​ មួយ​រំពេច។​ កង​បម្រើ​សេវា​សម្ងាត់​របស់​ចក្រ​ភព​អង់គ្លេស​ បាន​បណ្ដុះ​បណ្ដាល​ទាហាន​ខ្មែរ​ក្រហម​ ដោយសារ​ពួក​គេ​កំពុង​ប្រយុទ្ធ​ជាមួយ​ភ្នាក់ងារ​សូវៀត។​ វា​ជា​នយោបាយ​របស់​ប្រទេស​អំណាច​ធំៗ»។

បន្ទាប់ពី​ការ​ឈ្លាន​ពាន​របស់​វៀត​ណាម​ លោក​ បឺកស្រ្តម​ និង​សមាជិក​ប្រតិភូ​ស៊ុយអែត​ ផ្សេង​ទៀត​ ដែល​បាន​ទស្សនកិច្ច​នៅ​កម្ពុជា​ បាន​ធ្វើ​យុទ្ធនាការ​ផ្សព្វផ្សាយ​នៅ​អឺរ៉ុប​ ដើម្បី​បណ្ដេញ​កងទ័ព​របស់​រដ្ឋាភិបាល​ហាណូយ​ ចេញ​ និង​ឲ្យ​ ប៉ុល​ ពត​ ឡើង​កាន់​អំណាច​វិញ។

យោងតាម​ការ​បង្ហាញ​នៅ​ក្នុង​ពិព័រណ៍​អាហារ​ពេល​ល្ងាច​ជាមួយ​ប៉ុល​ ពត​ បាន​បង្ហាញ​ថា​ការ​គាំទ្រ​របស់​ស៊ុយអែត​ ចំពោះ​របប​ប៉ុល​ ពត​ អាច​ជួយ​ធ្វើ​ឲ្យ​អន្តរជាតិ​មាន​ការ​យល់​ឃើញ​មិន​ច្បាស់​លាស់​អំពី​អ្វី​ដែល​បាន​កើត​ឡើង​នៅ​កម្ពុជា​ ក្រោម​រដ្ឋាភិបាល​ខ្មែរ​ក្រហម។

ប្រហែល​ជា​កិច្ច​ប្រឹង​ប្រែង​ជួយ​របស់​ស៊ុយអែត ធ្វើ​ឲ្យ​អន្តរជាតិ​មួយ​ចំនួន​ មើល​ឃើញ​ថា​ខ្មែរ​ក្រហម​ជា​អ្នក​គ្រប់​គ្រង​ស្រប​ច្បាប់​ និង​ជាអ្នក​តំណាង​ត្រឹម​ត្រូវ​របស់​ប្រទេស​កម្ពុជា​ នៅ​ក្នុង​មហា​សន្និបាត​អង្គការ​សហ​ប្រជាជាតិ​ ជា​តំណែង​មួយ​ដែល​ខ្មែរ​ក្រហម​ដែល​នៅ​និរទេស​តាម​ព្រំដែន​ថៃ​ បាន​កាន់​អស់​ជាច្រើន​ឆ្នាំ​ បន្ទាប់​ពី​ត្រូវ​បាន​បណ្ដេញ​ពី​រដ្ឋ​អំណាច​នៅ​ទីក្រុង​ភ្នំ​ពេញ។

លោក​ ឆាំង​ យុ​ នាយក​មជ្ឈមណ្ឌល​ឯកសារ​កម្ពុជា​ ដែល​ធ្វើ​ការ​ស្រាវជ្រាវ​អំពី​របប​ខ្មែរ​ក្រហម​ បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា​ សហ​គមន៍​អន្តរ​ជាតិ​បាន​ដឹង​ពី​អ្វី​កំពុង​កើត​ឡើង​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​ ក្នុង​របប​ប៉ុល​ ពត​ ប៉ុន្តែ​ មិន​មាន​វិធី​សម្រាប់​ឆ្លើយ​តប។​

និស្សិត​សាកល​វិទ្យាល័យ​ទីក្រុង​ឡុងដ៍​ លោក​យ៉ិន រស្មីបាន​និយាយ​ថា​ អ​ធិបតេយ្យភាព​ជាតិ​ គឺ​ជា​កក្តា​សំខាន់​មួយ​ ដែល​ត្រូវ​យល់​ពី​មូល​ហេតុ​ដែល​សហ​គមន៍​អន្តរ​ជាតិ​ប្រើ​ពេល​យូរ​ ទើប​ដឹង​អំពី​អ្វី​ដែល​បាន​ឡើង​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា។

លោក​និយាយ​ថា៖​ «ខ្ញុំ​គិត​ថា​ វា​ទាក់​ទង​នឹង​បញ្ហា​អធិបតេយ្យភាព​ ពីព្រោះ​នៅ​ពេល​នោះ​ ប៉ុល​ ពត​ ជា​មនុស្ស​តែ​ម្នាក់​ដែល​គ្រប់​គ្រង​ប្រទេស។​ មិន​ថា​យ៉ាង​ណា​ទេ​ លោក​ខាង​លិច​ ត្រូវ​តែ​គោរព​អធិបតេយ្យ​ភាព​របស់​ប្រទេស»។

អ្នក​ឃ្លាំ​មើល​តុលាការ​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​សង្រ្គាម​ខ្មែរ​ក្រហម​ របស់​អង្គការ​សិទ្ធិ​មនុស្ស​Adhoc លោក​ឡាត់ គីបាន​និយាយ​ថា​ អស់​ជាច្រើន​ទសវត្សរ៍​ បន្ទាប់​ពី​ការ​សម្លាប់​រង្គាល​របស់​ប៉ុល​ ពត​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​ សហ​គមន៍​អន្តរជាតិ​ បាន​ជួយ​បង្កើត​តុលាការ​មួយ​ ស្វែង​រក​យុត្តិធម៌​ឲ្យ​ជន​រង​គ្រោះ​នៃ​របប​នេះ​ និង​បាន​បង្ហាញ​ពី​ការ​យក​ចិត្ត​ទុក​ដាក់​ដ៏​យឺត​យ៉ាវ​របស់​ខ្លួន​ ចំពោះ​មនុស្ស​រាប់​លាន​នាក់​ដែល​បាន​ស្លាប់​នៅ​ក្នុង​របស់​នេះ។

អ្នក​ទោស​ទាំងអស់​ ដែល​បញ្ជូនទៅ​មន្ទីរ​ស-២១ ឬ​គុក​ទួលស្លែង ត្រូវ​បាន​ខ្មែរ​ក្រហម​ថត​រូប​ មុន​នឹង​សួរ​ចម្លើយ​ និង​ធ្វើ​ទារុណកម្ម។ រូប​នេះ​ថត​ចេញ​ពី​ជញ្ជាំង​តាំង​រូបថត​មួយ​នៅ​សារមន្ទីរ​ទួលស្លែង​នៅ​ទី​ក្រុង​ភ្នំពេញ។ (ណឹម សុភ័ក្រ្តបញ្ញា/VOA)
អ្នក​ទោស​ទាំងអស់​ ដែល​បញ្ជូនទៅ​មន្ទីរ​ស-២១ ឬ​គុក​ទួលស្លែង ត្រូវ​បាន​ខ្មែរ​ក្រហម​ថត​រូប​ មុន​នឹង​សួរ​ចម្លើយ​ និង​ធ្វើ​ទារុណកម្ម។ រូប​នេះ​ថត​ចេញ​ពី​ជញ្ជាំង​តាំង​រូបថត​មួយ​នៅ​សារមន្ទីរ​ទួលស្លែង​នៅ​ទី​ក្រុង​ភ្នំពេញ។ (ណឹម សុភ័ក្រ្តបញ្ញា/VOA)

លោក​ឡាត់ គីបាន​ប្រាប់​វីអូអេ​ថា៖ «សហ​គមន៍​អន្តរ​ជាតិ​ ដឹង​អំពី​ការ​រង​ទុក្ខ​របស់​ប្រជាជន​កម្ពុជា​ជិត​ពីរ​លាន​នាក់ ដែល​បាន​ស្លាប់​បាត់​បង់​ជីវិត»។

លោក​ឡាត់ គីបាន​និយាយ​ថា ​សហ​គមន៍​អន្តរ​ជាតិ​ ផ្ដល់​ជំនួយ​ផ្នែក​បច្ចេកទេស​ និង​ហិរញ្ញ​វត្ថុ​ដល់​តុលាការ​នៅ​ទីក្រុង​ភ្នំពេញ​ ដើម្បី​ធានា​ថា​អតីត​មេ​ដឹកនាំ​នៃ​របប​នេះ​ មិន​គេច​ផុត​ពី​យុត្តិធម៌។​

លោក​ បឺក​ស្រ្តម​ គឺ​ជា​មនុស្ស​ម្នាក់​ ក្នុង​ចំណោមពួក​បស្ចិម​ប្រទេស​មួយ​ចំនួន​ ដែល​ជា​អតីត​អ្នក​គាំទ្រ​ខ្មែរ​ក្រហម​ ដែល​បាន​សារភាព​ជា​សាធារណៈ​ថា​បាន​ប្រព្រឹត្ត​កំហុស​ដ៏​ធ្ងន់​មួយ​ និង​បាន​បង្ហាញ​ពី​ការ​សោក​ស្តាយ។

លោក​បាន​ផ្ដល់​ការ​ពន្យល់​ទាក់​ទង​នឹង​បញ្ហា​ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​ការ​វិនិច្ឆ័យ​របស់​លោក​មាន​ភាព​ស្រពេច​ស្រពិល​ កាល​ពី​ឆ្នាំ​១៩៧៨​កន្លង​ទៅ​នោះ​ នៅ​ពេល​ដែល​លោក​ជា​ភ្ញៀវ​របស់​ប៉ុល​ ពត។

នៅ​ក្នុង​ពិព័រណ៍​អាហារ​ពេល​ល្ងាច​ជាមួយ​ប៉ុល​ ពត​ លោកនិយាយ​ថា៖​ «​មើល​ត្រឡប់ទៅ​វិញ​ ខ្ញុំ​គិត​ថា​ ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​ទាំង​មូល​ គឺ​ជា​ការ​រៀបចំ​ទាំង​ស្រុង​ ហើយ​យល់​ថា​យើង​មិន​គួរ​ទទួល​យក​ការ​ធ្វើ​ដំណើរ​នេះ​សោះ​ឡើយ។ វា​នៅ​តែ​ជា​មន្ទិល​សម្រាប់​ខ្ញុំ​ថា​ពួក​យើង​ត្រូវ​បាន​គេ​បោក​បញ្ឆោត​... យើង​ត្រូវ​ស្នាម​ញញឹម​បោក​បញ្ឆោត​ ប៉ុន្តែ​ ភាគ​ច្រើន​គឺ​ដោយសារ​មក​ពី​ការ​មើល​ដោយ​ប្រើ​ចក្ខុ​លទ្ធិ​ម៉ៅ​របស់​ពួក​យើង»៕

ប្រែ​សម្រួល​ដោយ សើ​ សាយ្យាណា

XS
SM
MD
LG