ភ្ជាប់​ទៅ​គេហទំព័រ​ទាក់ទង

បេសកកម្ម​ប្រយុទ្ធ​របស់​អាមេរិក​នៅ​អ៊ីរ៉ាក់​ចប់​ជា​ផ្លូវការ​នៅ​ថ្ងៃ​អង្គារ​នេះ


មន្ទីរបញ្ច​កោណ សរអ៖ នៅ​ឯ​ការ​ប្រារព្ធ​ពិធី​ជា​ផ្លូវ​ការមួយ នាថ្ងៃ​អង្គារ​នេះ នៅក្នុងទី​ក្រុង​បាកដាដ (Baghdad)​ សហរដ្ឋ​អាមេរិកបាន​បញ្ចប់​បេសកកម្ម​ប្រយុទ្ធ​រយៈពេល​៧ឆ្នាំ​កន្លះ​របស់ខ្លួន ហើយ​បំពេញ​បន្ថែម​នូវរយៈពេល​អន្តរកាល​ឆ្ពោះ​ទៅ​កាន់​តួនាទី​ផ្តល់​ប្រឹក្សា​យោបល់ និង​ហ្វឹក​ហ្វឺន​ ដើម្បី​គាំទ្រ​កងកម្លាំង​អ៊ីរ៉ាក់។ កិច្ច​ប្រឹងប្រែង​នោះ​នឹង​ត្រូវ​បន្ត​រហូត​ដល់​ដំណាច់​ឆ្នាំ​ក្រោយ ប៉ុន្តែ​មាន​សំណួរដ៏សំខាន់​ចោទ​ឡើង​ថា​តើអ្វី​នឹង​អាច​កើត​ឡើង​បន្ទាប់​ពី​នោះ​ទៀត។

អង្គភាព​ប្រយុទ្ធ​អាមេរិក​បាន​ចាក​ចេញ​ពី​ប្រទេស​អ៊ីរ៉ាក់​ ​កាល​ពី​ប៉ុន្មាន​សប្តាហ៍​ថ្មីៗ​នេះ​ ដោយ​ធ្វើ​ឲ្យ​កងទ័ព​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​មាន​ចំនួន​តិច​ជាង​៥ម៉ឺន​នាក់ ដូច​ដែល​លោក​ប្រធានាធិបតី​ បារ៉ាក់ អូបាម៉ា បាន​ចេញ​បញ្ជា។ កងទ័ព​ដែល​នៅ​សេស​សល់គឺ​ជា​អ្វី​ដែល​ក្រុម​យោធា​បានពិពណ៌នា​ថាជាកងពលតូច​សម្រាប់​ផ្តល់ប្រឹក្សា​យោបល់​ និង​ជួយ​ឧបត្ថម្ភ ដែល​បេសកកម្ម​ចម្បង​របស់​គេ​គឺ​ត្រូវ​ជួយ​កង​កម្លាំង​អ៊ីរ៉ាក់ នូវការ​ហ្វឹក​ហ្វឺន​ ការ​គាំទ្រ​ផ្នែក​ភ័ស្តុភារ កម្លាំង​ទ័ព​អាកាស និង​សមត្ថភាពឯកទេស​ផ្សេងៗ​ទៀត។

កង​កម្លាំង​អ៊ីរ៉ាក់​ទទួល​ខុស​ត្រូវ​ផ្នែក​សន្តិសុខ​ទូទាំង​ប្រទេស ហើយ​មេដឹកនាំ​របស់​ពួក​គេធ្វើ​សេចក្តីសម្រេច​ចិត្ត​លើ​ប្រតិបត្តិការ​យោធា​ទាំង​អស់។

មាន​ការ​កើន​ឡើង​យ៉ាង​គំហុកនូវ​ការ​វាយ​ប្រហារ​របស់​ពួក​ក្រុម​ជីវពល​ កាល​ពី​ប៉ុន្មាន​សប្តាហ៍​ថ្មីៗ​នេះ ប៉ុន្តែ​លោក​ឧត្តមសេនីយ៍ រ៉េ អូឌៀណូ (Ray Odierno) មេ​បញ្ជាការ​កងទ័ព​សហរដ្ឋ​អាមេរិក នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​អ៊ីរ៉ាក់ ដែលបញ្ចប់​កិច្ចការ​របស់​លោក​ កាល​ពី​ថ្ងៃ​អង្គារ​ មាន​ប្រសាសន៍​ថា កង​កម្លាំងអ៊ីរ៉ាក់ត្រៀម​ខ្លួន​រួច​ជា​ស្រេច​ដើម្បី​ដោះស្រាយ​បញ្ហាសន្តិសុខ។

តែ​លោក​កត់​សម្គាល់​ឃើញ​ថា អ្នក​បន្ត​វេន​ពី​លោក​ នឹង​មាន​កងទ័ព​យ៉ាង​ច្រើន​ ដែល​មិន​គ្រាន់​តែ​សម្រាប់​ការ​ហ្វឹក​ហ្វឺន​ប៉ុណ្ណោះ​ទេ ប៉ុន្តែ​ថែម​ទាំង​ជួយ​ឆ្លើយ​តបក្នុងគ្រាមានអាសន្ន​ ប្រសិន​បើ​ចាំ​បាច់។

«កង​កម្លាំង​សន្តិសុខ​អ៊ីរ៉ាក់មាន​សមត្ថភាព​ដោះស្រាយ​កម្រិត​សន្តិសុខ​ ដែល​ចាំ​បាច់​នោះ​ហើយ។​ ទី​ពីរ ខ្ញុំ​ជឿ​ជាក់​ថា កងកម្លាំង​ប្រាំ​ម៉ឺន​នាក់ ​នៅ​តែ​មាន​សមត្ថភាព​យ៉ាង​ខ្លាំង។ ដូច្នេះ​ហើយ វាមិនមែនថា យើង​គ្មាន​សមត្ថភាព​សោះ​នោះ​ទេ។ យើង​នៅ​តែ​មានសមត្ថភាព​ជា​មូលដ្ឋាន ប្រសិនបើ​យើង​ត្រូវធ្វើ​ ហើយ​កង​កម្លាំងអ៊ីរ៉ាក់ត្រូវការ​ឲ្យ​យើង​ជួយ​ យើង​អាចជួយបាន។ ទី​បី ខ្ញុំគិតថា វាជារឿងសំខាន់ ដែលយើងត្រូវតែគោរពទៅតាមការប្តេជ្ញាចិត្ត​របស់យើង»។

លោក​ឧត្តមសេនីយ៍ អូឌៀណូ បាន​ឲ្យ​ដឹង​ទៀត​ថា កង​កម្លាំង​អ៊ីរ៉ាក់​ត្រូវ​តែ​ធ្វើ​ឲ្យប្រសើរ​ឡើង​ថែម​ទៀត​ខាង​សមត្ថភាព​ប្រឆាំង​ភេរវកម្ម​នៅ​ត្រឹម​ដំណាច់​ឆ្នាំ​ក្រោយ ហើយ​ក្រុមគ្រូ​ហ្វឹក​ហ្វឺនអាមេរិក​ នឹង​ធ្វើ​ការដើម្បី​ជួយ​ពួក​គេ​ក្នុង​រឿង​នោះ។

ប៉ុន្តែ​លោក​ឧត្តមសេនីយ៍​ទទួល​ស្គាល់ ហើយមនុស្សជាច្រើន​ក៏​ជឿ​ដែរ​ថា អ៊ីរ៉ាក់​នឹង​មិន​អាចបញ្ចប់​ការ​អភិវឌ្ឍ​កង​កម្លាំង​សន្តិសុខ​របស់​ខ្លួននៅ​ត្រឹម​ដំណាច់​ឆ្នាំ​ក្រោយ​បាន​ទេ។

លោក​ជេមស៍ ឌូប៊ីក (James Dubik) ឧត្តមសេនីយ៍ឯក​ចូល​និវត្តន៍ របស់​កងទ័ពអាមេរិក ដែល​ទទួល​បន្ទុក​ខាងការ​ហ្វឹក​ហ្វឺន​កង​កម្លាំង​អ៊ីរ៉ាក់ កាល​ពី​ឆ្នាំ​២០០៧ និង​២០០៨ មាន​ប្រសាសន៍​ថា កង​កម្លាំង​អ៊ីរ៉ាក់​នឹង​ត្រូវ​ការ​ជំនួយបន្ត​ ហើយ​អាមេរិក​គួរ​តែ​បន្តផ្តល់ជំនួយ​នេះ។

«វា​ជា​ផលប្រយោជន៍​ខាង​យុទ្ធសាស្រ្ត​ដ៏​ប្រសើរ​បំផុតរបស់រដ្ឋ​អាមេរិក ​ដែល​មាន​អ៊ីរ៉ាក់​មួយ​ប្រកប​ទៅ​ដោយ​ស្ថិរភាព ​ដែល​កាន់​តែ​មានលទិ្ធ​ប្រជាធិបតេយ្យ និង​អ្នក​តំណាង​ច្រើន​ជាង​មុន។ ហើយ វា​ជា​ផល​ប្រយោជន៍ដ៏​ប្រសើរ​បំផុត​របស់​យើង ​ដែល​មាន​ប្រទេស​អ៊ីរ៉ាក់​មួយ​ ដែលរាប់​អានសហរដ្ឋ​អាមេរិក​ និង​ប្រទេសលោក​ខាង​លិច​ជា​សម្ព័ន្ធ​មិត្ត​»។

លោក ម៉ៃខល អូហានឡុន (Michael O'Hanlon) អ្នក​វិភាគ​នៃ​វិទ្យាស្ថាន​ប្រ៊ុកឃីងស៍ (Brookings Institution) យល់​ស្រប​ថា សេចក្តី​ត្រូវ​ការ​របស់អ៊ីរ៉ាក់​នឹង​មាន​ហួស​ពី​ដំណាច់​ឆ្នាំក្រោយទៅ​ទៀត ដែល​ពេល​នោះ​ជាពេលវេលា​ដែល​កិច្ច​ព្រម​ព្រៀង​សន្តិសុខ​ទ្វេ​ភាគី​ចែង​ថា កងទ័ព​សហរដ្ឋ​អាមេរិកទាំង​អស់​គួរ​តែចាក​ចេញ។

«ខ្ញុំ​ជឿ​ជាក់​ថា ក្រុម​យោធា​ទាំង​សង​ខាង​នឹង​គាំទ្រ​ឲ្យ​មាន​ការ​បន្ត​ទំនាក់ទំនង​ប្រកប​ដោយអាជីព​នេះក្នុង​កម្រិត​មួយ​»។

លោក​អូហានឡុន និយាយ​ទៀត​ថា ក្រុម​យោធា​របស់អ៊ីរ៉ាក់​នឹង​ត្រូវ​ការ​ការ​ហ្វឹក​ហ្វឺនផ្នែក​ឯកទេសមួយ​ចំនួន ហើយ​វត្តមាន​របស់អាមេរិក​ក៏​អាច​ជួយ​ទប់​ស្កាត់ភាព​តាន​តឹងដែល​មិន​ងាយ​សាប​រលាប​នៅ​ក្នុង​ស្រុក​ រវាង​និកាយ​ស៊ីអ៊ីត (Shiites) និង​ស៊ុននី (Sunnis) និងរវាង​ជនជាតិអារ៉ាប់​ (Arabs) និង​ឃឺឌ (Kurds) មិន​ឲ្យ​ផ្ទុះ​ឡើង​នូវ​អំពើ​ហិង្សា។

«កង​កម្លាំង​អ៊ីរ៉ាក់​មាន​សមត្ថភាព​យ៉ាង​ខ្លាំង។ ពួក​គេ​មិន​ចាំ​បាច់​ឲ្យ​យើង​ដឹក​ដៃ​នោះ​ទេ។ ប្រហែល​ជា ពួក​គេ​អាច​បំពេញ​កិច្ចការ​នេះ​ ដោយ​មិន​ចាំបាច់​មាន​យើង។ ប៉ុន្តែ​ ដោយ​សារ​តែការ​ទទួល​ខុស​ត្រូវ​របស់ភា​គី​ទាំង​ពីរ និងអតីតកាល​ដ៏​លំបាកដែល​យើង​ធ្លាប់​បាន​ឆ្លង​កាត់​ទាំង​អស់​គ្នា ហេតុ​អ្វី​បាន​ជា​យើង​ចង់​ប្រថុយ​គ្រោះ​ថ្នាក់​ក្នុង​ការ​ចាកចេញ​យ៉ាង​ប្រញាប់​ប្រញាល់ ខណៈ​ដែល​ការ​ចាក​ចេញ​នេះ​ ប្រហែល​ជា​មិន​មែនជា​ការ​ប្រយ័ត្ន​ប្រយ៉ែង​បំផុតនោះ»។

លោក​អូហានឡុន និយាយ​ថា ខាង​ផ្លូវ​ចិត្ត កង​កម្លាំង​អ៊ីរ៉ាក់ និង​មេដឹកនាំ​របស់​ពួកគេចង់​ឲ្យ​កង​កម្លាំង​អាមេរិកចាក​ចេញ​ទាំង​ស្រុង​នៅ​ចុង​ឆ្នាំ​ក្រោយ។ ប៉ុន្តែ លោក​បាន​ឲ្យដឹង​ទៀត​ថា មេដឹកនាំទាំង​នេះក៏​ទទួល​ស្គាល់​ដែរ​ថា ជា​យុទ្ធ​សាស្រ្ត​ ពួកគេ​គួរ​តែ​រិះរកមធ្យោបាយរក្សាទុក​វត្តមាន​យោធា​អាមេរិកាំង​មួយ​ចំនួន​ដើម្បីនៅបន្តទៀត។

ប៉ុន្តែ ​នោះ​មិនមែន​ជា​អ្វី​ដែល​មេដឹកនាំ​អាមេរិក​ចង់​និយាយ​ទៅ​កាន់​អ៊ីរ៉ាក់​ជា​ផ្លូវ​ការ​ទេ គឺយ៉ាង​ហោចណាស់​មិន​មែន​ជា​សាធារណៈ​។ លោកឧត្តម​សេនីយ៍ ឌូប៊ីក មាន​ប្រសាសន៍​ថា វា​ជា​រឿង​សំខាន់​ក្នុង​ការស្នើ​សុំ​ឲ្យ​មាន​វត្ត​មាន​យោធាអាមេរិក​ នៅ​ក្រោយ​ឆ្នាំ​២០១១ ​ផុសចេញ​ពី​ជនជាតិ​អ៊ីរ៉ាក់​ខ្លួន​ឯង។ ហើយ​លោក​ និង​អ្នក​ជំនាញ​ផ្សេង​ទៀត​កត់​សម្គាល់​ថា ការ​ស្នើបែប​នោះនឹង​មិន​អាច​កើត​មានឡើង​បាន​ទេ​ លុះ​ណា​តែអ៊ីរ៉ាក់​បង្កើត​រដ្ឋាភិបាល​ថ្មី​មួយ​សិន ដែល​ដំណើរការ​នេះ​ត្រូវបាន​ជាប់​គាំង​នៅ​ក្នុង​វិវាទ​នយោបាយ ចាប់​តាំង​ពី​ការ​បោះឆ្នោតរដ្ឋ​សភា កាល​ពី​ជាង​៥​ខែ​កន្លង​ទៅ។

«រដ្ឋាភិបាល​អ៊ីរ៉ាក់​ត្រូវ​តែ​បង្កើត​ឡើង។ ពួក​គេ​ត្រូវ​ទទួល​ស្គាល់​ថា​ ឋានៈ​ខាង​ផ្លូវ​ច្បាប់​របស់​យើងនៅ​ក្នុង​ប្រទេស​អ៊ីរ៉ាក់នឹង​ត្រូវ​បញ្ចប់ឆ្នាំ​២០១១ ហើយ​ប្រសិន​បើ​ពួកគេ​ត្រូវ​ការ​ជំនួយពីយើង ពួក​គេ​ត្រូវ​តែ​ស្នើ​សុំ​ ហើយ​រដ្ឋាភិបាល​ត្រូវ​តែ​ចរចា​សា​ជា​ថ្មី​អំពី​ការ​សម្រុះ​សម្រួល​មួយ​ចំនួនដែល​អាចទទួល​យក​បាន»។

ជា​ញឹក​ញាប់ ​ក្រុម​មន្ត្រីអាមេរិ​ក​បាន​ទទូច​សុំ​ឲ្យ​មេដឹកនាំ​អ៊ីរ៉ាក់ចុះ​សម្រុង​នឹងគ្នា ហើយ​បង្កើត​រដ្ឋាភិបាលថ្មី​មួយ។ ចំពោះ​អ្នក​នយោបាយ​ដែល​កំពុង​មាន​វិវាទ​នៅអ៊ីរ៉ាក់​ ការ​ប្រារព្ធ​ពិធី​កាលពី​ថ្ងៃអង្គារ​ គឺ​ជា​ការ​ក្រើន​រំឭក​មួយ​លើក​ទៀត​ ដែល​ថា​ឥឡូវនេះ ជា​ជាងពេលណាៗទាំង​អស់ក្នុង​រយៈពេល​៧ឆ្នាំ​កន្លងទៅនេះ ​អនាគត​ប្រទេស​របស់​ពួក​គេ​សិ្ថត​នៅ​ក្នុង​ដៃ​របស់​ពួក​គេ​ហើយ៕

ប្រែ​សម្រួល​ដោយ​លី សុខឃាង

XS
SM
MD
LG