ភ្ជាប់​ទៅ​គេហទំព័រ​ទាក់ទង

ការ​លំបាក​ផ្នែក​យោធា​និង​នយោបាយ​​នៅ​អៀរ៉ាក់​ពេល​អាមេរិក​ដក​ចេញ​នៅ​ដំណាច់​ឆ្នាំ​២០១១


កងទ័ព​អាមេរិកកាំង​ ដែល​បាន​បំពេញ​ភារកិច្ច​នៅ​ប្រទេស​អ៊ីរ៉ាក់។

ទីក្រុង Cairo៖ សរអា​បាន​ប្រកាស​បញ្ចប់​បេសកកម្ម​ប្រយុទ្ធ​របស់​ខ្លួន​នៅ​ប្រទេស​អ៊ីរ៉ាក់​នាខែ​សីហា ​ហើយ​នឹង​ដក​កងពល​នៅ​សល់របស់​ខ្លួន​ចេញ ​នៅដំណាច់​ឆ្នាំ ​២០១១។​ តែ​បញ្ហា​សន្តិសុខ​ដែល​បាន​ញាំញី​ប្រទេសអ៊ីរ៉ាក់​ជិត​៨​ឆ្នាំមក​ហើយ​ ក្រោយ​ពីការ​ចូល​ឈ្លានពាន​ប្រទេស​នេះ ​ដែល​មាន​សរអា​ជាអ្នក​ដឹក​មុខ​គេ​នោះ ​ក៏​គ្មាន​សញ្ញា​បញ្ចេញ​បង្ហាញ​ពី​ការ​បញ្ចប់​បញ្ហា​សន្តិសុខ​នេះ​ដែរ ​ដែល​បង្កើត​ឲ្យ​មាន​សំនួរពី​អ្វី​ដែល​សរអា​ នឹង​ធ្វើ​នោះ។

ការ​កំណត់​ពេល​បញ្ចប់​នោះ ​មិន​មែន​ជា​អ្វី​ដែល​ប្រទេសអ៊ីរ៉ាក់ ​ឬ ​សរអាធ្លាប់​ធ្វើតាម​បាន​ល្អ​នោះ​ទេ។​ អ្វី​ដែល​គេ​បាន​ថ្លែង​សរសើរ​ថា​ជា​ការ​បញ្ចប់​បេសកកម្មប្រយុទ្ធ​នៅ​អ៊ីរ៉ាក់​នោះ ​គឺ​មាន​បន្ត​ដោយ​សកម្មភាព​យោធា​សរអា​ ក្រោម​បញ្ជារការ​របស់​កម្លាំងទ័ព​អ៊ីរ៉ាក់ ​ដែល​មាន​តែ​ឈ្មោះ។

សូម្បី​តែ​គម្រោងការ​សំរាប់​ដក​កង​ទាហានប្រយុទ្ធ​របស់​ស.រ.អា. ចេញ​ពី​ទី​ក្រុង​នានា​របស់​អៀរ៉ាក់​នៅ​រវាង​ខែ​មិថុនា​ឆ្នាំ​២០០៩​នោះ ក៏​គេ​មិន​បាន​ប្រតិបត្តិ​ដែរ។​ មាន​ទាហាន​អាមេរិកាំង​នៅ​ទីតាំង​សំខាន់ៗ​ក្នុង​ខែ​មិនា រយៈ​ពេល​បោះឆ្នោត​រើស​សភា។​ ដូច្នេះ​ តើ​មាន​រឿង​អ្វី​ខ្លះ​ដែល​អាច​កើត​មាន​ឡើង​នៅ​ដាច់​ឆ្នាំ ​២០១១​ ពេល​ដែល​ទាហាន​ស.រ.អា.​ ត្រូវ​ដល់​ពេល​កំណត់​ចេញ​នោះ?

ឆាលឌូន​ (Charles​ Dunne)​ ជាអ្នក​ស្រាវ​ជ្រាវ​នៅ​វិជ្ជាស្ថាន​មជ្ឈឹមបូព៌ា​ក្នុង​ក្រុង​វ៉ាស៊ីនតុន។

«អ្វីៗ​ដែល​កើត​ឡើង​នោះ គឺ​យោង​ទៅ​លើ​ដំណើរការ​ទៅ​មុខ​ក្នុងទំនាក់ទំនង រវាង​ស.រ.អា.​និង​អៀរ៉ាក់ ​ក្នុង​ការ​ការពារ​ជាតិ។​ សំណួរ​ធំ​នោះ​ គឺ​សរអា​និង​ទុក​ទាហ៊ាន​ប៉ុន្មាននៅ​អៀរ៉ាក់​ក្រោយ​ដាច់​ឆ្នាំ​២០១១»។

លោក​ឌូន​ថ្លែង​ថា មិន​ទាន់​មាន​ការ​ចរចា​ជា​ផ្លូវការ​នៅ​ឡើយ​ទេ ​អំពី​សកម្មភាព​នៅក្រោយការ​ព្រមព្រៀងសន្តិសុខ​ សំរាប់​បញ្ចប់​វត្តមាន​ទាហាន​អាមេរិកាំង​ និង​សំរាប់​ការ​បង្ហាត់​ហ្វឹកហ្វឺន​យោធា​អៀរ៉ាក់ ដើម្បី​ទទួល​បន្ទុក​ត្រួត្រា ​ពេញលេញ​នោះ។​ អ្នក​ខ្លះ​ក្នុងយោធា​អាមេរិកាំងជឿ​ថា កង​យោធាអៀរ៉ាក់​បានត្រៀម​ខ្លួន​ស្រេច​ហើយ ​ដើម្បី​ងើប​ឈរ​ឡើង​ពេល​ដែល​សរអា​ដក​ថយ​ចេញ​ នេះ​បើ​និយាយ​តាម​ពាក្បសំដី​ដែល​អតីត​ប្រធានាធិតី​ George​ W.​ Bush​ ធ្លាប់និយាយ។

ឧត្តមសេនីយ​ត្រី​ ​Jeffry Buchanan ​អ្នក​នាំ​ពាក្យ​នៃ​កង​កម្លាំង​ស.រ.អា.​ នៅអ៊ីរ៉ាក់​ថ្លែង​ថា ​កង​កម្លាំង​អៀរ៉ាក់​បាន​រក្សា​សន្តិសុខ​ក្នុង​ប៉ុន្មាន​ខែថ្មីៗ​នេះ ​ជា​ពិសេស…។

«តាំង​ពី​ថ្ងៃ​បោះឆ្នោត​ទៅ​ដល់​ពេល​បង្កើត​រដ្ឋាភិបាល​ជាង​ប្រាំបី​ខែ ​ទាហាន​អ៊ីរ៉ាក់បាន​ធ្វើការ រក្សា​សន្តិសុខ ​ការពារ​ទីតាំង​របស់​ខ្លួន ​ហើយ​មិន​ដែល​រុញរា​ទេ ​ទោះ​ជា​បញ្ជាការ​របស់​ខ្លួន​ជាប់​ទៅ​និង​រដ្ឋាភិបាល​ចាំ​ផ្ទះ​ក៏​ដោយ»។

លោក ​ឆាល​ឌូន​ គិត​ថា​ ​ទាំង​នេះ​មិន​បាន​និយាយ​ពី​រឿង​ទាំង​ស្រុង​ទេ​ ពិសេសពី​តួនាទី​របស់ក្រុម​ The​ Sons​ of​ Iraq ​ឬ​បុត្រ​អ៊ីរ៉ាក់​ជា​ច្រើន។​ សមាជិក​របស់​គេ​ដែល​នៅ​ក្នុង​ជួរ​ជនជាតិ​ស៊ុននី​ភាគ​តិច​ បាន​បដិសេធ​ការ​បះបោរ ​ដើម្បី​ចូល​រួម​ជួយ​ស.រ.អា.។

«សមាជិក​ពាក់​កណ្តាល​នៃ​ក្រុម​នេះ ​ត្រូវ​បាន​រើស​ចូល​ឲ្យ​មាន​តួ​នាទី​ក្នុង​ការ​រក្សា​សន្តិសុខ​របស់​រដ្ឋាភិបាល​ ហើយ​មាន​អ្នក​នៅ​សល់​ប្រហែល​៤​ម៉ឺន​៩​ពាន់​នាក់ដែល​ ​គ្មាន​ការងា​ធ្វើ​ជាប់លាប់ ​ហើយ​នៅ​ពេល​អនាគត​ជា​ប្រភព​ ដែល​ក្រុម​អាល់​កៃដា​នៅ​អៀរ៉ាក់​អាច​រើស​យក​ចូល​ក្នុង​ក្រុម​អាល់កៃដា»។

ហើយ​ក៏​មាន​បញ្ហា​ប្រជាជន​ឃើដ​ផងដែរ ជា​ក្រុម​ជនជាតិ​មួយ​អម្បូរ​ខុសគ្នា​ពីជន​អារ៉ាប់​ភាគ​ច្រើន។​ នៅ​ខាង​ជើង​ប្រទេសក្រុម​នេះរស់នៅ​ មាន​ស្វ័យភាព​បង្គួរ ​នៅ​ក្នុង​ស្ថានភាព​ដែល​ច្រើន​តែ​ច្របូក​ច្របល់។

តែ​កិច្ច​ចរចា​ថ្មីៗ​នេះ​អំ​ពី​ការ​ប្តេជ្ញា​រក​អធិបតេយ្យភាព​ផ្ទាល់​ខ្លួននោះ​ គឺ​ហាក់​ដូច​ជា​គ្រាប់​បែក​ដែល​គេ​មួល​ម៉ោង​ឲ្យ​ផ្ទុះ​ ពិសេស​តាំង​ពីដែន​ដី​ដែល​បែង​ចែក ​Kurdistan ​ពី​ទី​ដែល​មាន​ជនជាតិ​អារ៉ាប់​រស់​នៅ​ច្រើន​ នា​ភាគ​ខាង​ត្បូង ​កំពុងមាន​ជម្លោះ ​ដូច​គ្នា​និងទី​ក្រុង​ គាគុក​ (KirkuK) ​ដែល​ជា​ទី​សម្បូរ​ប្រេងនោះ​ផង​ដែរ។

ដានីញ៉ែល​ ស៊័វ័រ​ (Daniel​ Sewer) ​ពីសាលា​វិជ្ជា​សឹក្សា​កិច្ចការ​អន្តរជាតិ​ នៃ​សកល​វិទ្យាល័យ ​Johns​ Hopkins ​មាន​ជំនឿ​ថា ការ​នេះ​ជា​ការ​គំរាម​ធំ​ជាង​គេ​បំផុត​ទៅ​លើ​ស្ថេរភាព​ប្រទេស​អៀរ៉ាក់។

«ខ្ញុំ​គិត​ថាយើង​ចាំបាច់​ត្រូវ​ខ្វល់ខ្វាយ​ពី​ការ​ធ្វើ​ឲ្យ​ប្រាកដ​ថា ​នៅ​ដាច់​ឆ្នាំ​ ២០១១ ​ត្រូវ​មាន​ដំណើរ​ទៅ​មុខ​មួយ​ សម្រាប់​ដោះស្រាយ​បញ្ហារវាង​ជនជាតិ​ឃើដ ​និង​អារ៉ាប់​តាម​សន្តិវិធី»។

តែ​ការ​នេះ ​គេ​នៅ​មិន​ទាន់​ដឹង​ប្រាកដ​ទេ​ថា រដ្ឋាភិបាល​អៀរ៉ាក់និង​អាច​ធ្វើ​បាននៅ​ពេល​ខាង​មុខ​ ដើម្បី​ដោះ​ស្រាយ​បញ្ហា​នេះ​និង​បញ្ហា​ដទៃ​ទៀត ជា​បន្ទាន់​ភ្លាមៗ​នោះ។

ទំនាស់​នយោបាយ ​តាំង​ពី​ការ​បោះ​ឆ្នោត​មក​ បានបន្សល់​ទុក​អ្វី ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​រដ្ឋាភិបាល​ងើប​ចេញ​មក មាន​បញ្ហា​គរ​លើ​គ្នា​យ៉ាង​ច្រើន៕

XS
SM
MD
LG