ភ្ជាប់​ទៅ​គេហទំព័រ​ទាក់ទង

ភាព​តានតឹង​តាម​ព្រំដែន​ខ្មែរ​ថៃ​បាន​ធូរ​ស្រាល​មុន​កិច្ចប្រជុំ​រដ្ឋមន្ត្រី​ការពារ​ជាតិ


ឧត្តមសេនីយ៍​ យុត្ថាសាក់​ សាស៊ីប្រាផា (Yutthasak Sasiprapha) (រូបថត​ឯកសារ)

ប្រទេស​ថៃ​និង​កម្ពុជា​សង្ឃឹម​ថា​ជំនួប​ប្រជុំ​រដ្ឋ​មន្ត្រី​ក្រសួង​ការពារ​ជាតិ​នា​ខែ​កញ្ញា​នឹង​ជួយ​ស្តារ​ឡើង​វិញ​ទំនាក់​ទំនង​ឆ្លង​ព្រំដែន​បន្ទាប់​ពី​មាន​ភាព​តានតឹង​និង​ការ​ប៉ះ​ទង្គិច​ប្រដាប់​អាវុធ​អស់​រយៈ​ពេល​ពីរ​ឆ្នាំ។​ ទស្សននិស័យ​ការទូត​ ដែល​បាន​ប្រសើរ​ឡើង​បន្ទាប់​ពី​មាន​ការ​បោះឆ្នោត​ខែ​កក្កដា​របស់​រដ្ឋាភិបាល​ថៃ​ក្រោម​ការ​ដឹកនាំ​របស់​លោក​ស្រី​នាយក​រដ្ឋ​មន្ត្រី​ យីងឡាក់​ ស៊ីណាវ៉ាត់។

រដ្ឋ​មន្ត្រី​ក្រសួង​ការពារ​ជាតិ​ថៃ​ ឧត្តម​សេនីយ៍​ យុត្ថាសាក់​ សាស៊ីប្រាផា​ និង​ ឧប​នាយក​រដ្ឋ​មន្ត្រី​និង​រដ្ឋ​មន្ត្រី​ក្រសួង​ការពារ​ជាតិ​ ឧត្តម​សេនីយ៍​ ទៀ បាញ់​ នឹង​ធ្វើ​ជា​សហ​ប្រធាន​នៃ​ជំនួប​ប្រជុំ​របស់​គណៈកម្មាធិការ​ព្រំដែន​ទូទៅ​ នៅ​ទីក្រុង​ភ្នំពេញ​ ថ្ងៃទី​៨​ ខែ​កញ្ញា។

ប៉ានីតាន់​ វ៉ាតាណាយ៉ាហ្កន​ អ្នក​វិទ្យាសាស្ត្រ​នយោបាយ​នៅ​សាកល​វិទ្យាល័យ​ ជូឡាឡុងកន​ និង​ជា​អតីត​អ្នក​នាំ​ពាក្យ​រដ្ឋាភិបាល​ និយាយ​ថា​ បើ​ទោះ​ជា​នៅ​មាន​ជម្លោះ​ធំៗ​ច្រើន​ក៏​ដោយ​ ប្រទេស​ទាំង​ពីរ​ក៏​មាន​អារម្មណ៍​ថា​ចង់​ត្រឡប់​ទៅ​រក​ទំនាក់​ទំនង​ការទូត​ធម្មតា​វិញ​ដែរ។

«ខ្ញុំ​គិត​ថា​ប្រទេស​ទាំង​ពីរ​កំពុង​តែ​ព្យាយាម​បង្កើត​ចំណាប់​អារម្មណ៍​ថ្មី​មួយ​ថា​ពួក​គេ​បាន​ត្រឡប់​ទៅ​កាន់​តុ​ចរចា​វិញ​ហើយ។​ ប្រាកដ​ណាស់​ថា​បញ្ហា​ធំៗ​គឺ​នៅ​ដដែល​ ប៉ុន្តែ​ពួក​គេ​ព្យាយាម​បង្កើត​ចំណាប់​អារម្មណ៍​ដែល​ថា​អ្វីៗ​ត្រឡប់​ទៅ​កាន់​ភាព​ប្រក្រតី​វិញ​ហើយ។​ នេះ​មិនមែន​ជា​រឿង​អាក្រក់​នោះ​ទេ​ ព្រោះ​ថា​ក្នុង​ស្ថានភាព​បែប​នេះ​ យើង​ត្រូវ​បង្កើត​អារម្មណ៍​ល្អ​ដាក់​គ្នា»។

របាយការណ៍​ប្រព័ន្ធ​ផ្សព្វផ្សាយ​ និយាយ​ថា​ ឧត្តមសេនីយ៍​ យុត្ថាសាក់​ ក៏​នឹង​ជួប​ជាមួយ​នាយក​រដ្ឋ​មន្ត្រី​កម្ពុជា​ លោក​ ហ៊ុន សែន​ ដែរ។

ការ​ពិភាក្សា​កំណត់​ជំហាន​ដើរ​ទៅ​មុខ​ក្នុង​ការ​ស្តារ​ឡើង​វិញ​ទំនាក់​ទំនង​ព្រំដែន​បន្ទាប់​ពី​ដំណាក់​កាល​ក្រឡាប់​ចាក់​អំឡុង​ពេល​ការ​គ្រប់គ្រង​របស់​រដ្ឋាភិបាល​ លោក​ អាភីសិត​ វីចាជីវ៉ា​ ដែល​ជា​អ្នក​ដឹកនាំ​គណបក្ស​ប្រជាធិបតេយ្យ។

ជម្លោះ​ទាំង​នោះ​ផ្តោត​លើ​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ​ ដែល​ជា​ប្រាសាទ​ហិណ្ឌូ​កសាង​ក្នុង​សតវត្សរ៍​ទី​១១។​ ប្រទេស​ថៃ​និង​កម្ពុជា​បាន​ចោទ​ប្រកាន់​គ្នា​ពី​បទ​រំលោភ​ឈ្លានពាន​ និង​ថា​បាន​បាញ់​គ្រាប់​ផ្លោង​ដាក់​ទីតាំង​ប្រាសាទ​ហិណ្ឌូ​នេះ។​ មនុស្ស​១៨​នាក់​បាន​ស្លាប់​នៅក្នុង​ការ​ប្រយុទ្ធ​នេះ​ ហើយ​មនុស្ស​រាប់​ពាន់​នាក់​ទៀត​បាន​ចាកចេញ​ពី​ភូមិករ​របស់​ពួកគេ។

ប្រទេស​កម្ពុជា​និង​ថៃ​បាន​ទាមទារ​តំបន់​ជុំវិញ​ប្រាសាទ​នេះ។​ កាល​ពី​ឆ្នាំ​១៩៦២​ ការ​កាត់ក្តី​របស់​តុលាការ​ពិភពលោក​បាន​ផ្តល់​ប្រាសាទ​នេះ​ឲ្យ​ប្រទេស​កម្ពុជា​ ប៉ុន្តែ​មិន​បាន​ដោះស្រាយ​បញ្ហា​ដី​ជុំវិញ​ប្រាសាទ​ដែល​នៅ​ខាង​ព្រំដែន​ប្រទេស​ថៃ​ផងទេ។

នៅ​ឆ្នាំ​២០០៨​ ប្រទេស​កម្ពុជា​បាន​ដាក់​បញ្ចូល​ប្រាសាទ​ព្រះ​វិហារ​ជា​បិតិភណ្ឌ​ពិភពលោក។

នៅ​មុន​ពេល​នោះ​ ប្រទេស​ថៃ​បាន​ទទួច​ឲ្យ​ប្រទេស​ទាំង​ពីរ​ដាក់​ពាក្យ​រួម​គ្នា​ទៅ​គណៈកម្មាធិការ​បិតិភណ្ឌ​ពិភពលោក​របស់​ អង្គការ​ អប់រំ​ វិទ្យាសាស្ត្រ​ និង​វប្បធម៌​ នៃ​អង្គការ​សហ​ប្រជាជាតិ។

ក្រុម​ជាតិ​និយម​ថៃ​បាន​ចោទ​ប្រកាន់​ប្រទេស​កម្ពុជា​ថា​បាន​ព្យាយាម​ត្រួតត្រា​បរិវេណ​ដី​ដែល​មាន​ទំហំ​បួន​គីឡូម៉ែត្រ​ការ៉េ​ ដែល​ស្ថិត​ក្នុង​ផ្នែក​ថៃ​នៃ​ព្រំដែន​ តាម​រយៈ​ការ​ស្នើ​សុំ​គម្រោង​គ្រប់គ្រង​ប្រាសាទ​របស់​កម្ពុជា។

ខាល​ ថៃយ័រ​ (Carl​ Thayer)​ អ្នក​វិទ្យាសាស្ត្រ​នយោបាយ​នៅ​សាកល​វិទ្យាល័យ​ ញូវ​ សោធ​ វែល​ (New​ South​ Wales)​ របស់​អូស្ត្រាលី​ និយាយ​ថា​ចាប់​តាំង​ពី​ការ​បោះឆ្នោត​រដ្ឋាភិបាល​ដែល​ដឹក​នាំ​ដោយ​ លោក​ស្រី​ យីងឡាក់​ ស៊ីណាវ៉ាត់​ បរិយាកាស​ការទូត​មាន​ការ​ប្រសើរ​ឡើង។

«បច្ចុប្បន្ន​ស្ថានភាព​ទូទៅ​មាន​លក្ខណៈ​វិជ្ជមាន​បែប​គួរ​ឲ្យ​ប្រុង​ប្រយ័ត្ន។​ ប៉ុន្តែ​ លោក​ស្រី​ យីងឡាក់​ កំពុង​ប្រឈម​នឹង​បញ្ហា​ផ្ទៃក្នុង​យ៉ាង​ខ្លាំង​ ហើយ​បើ​អ្នកណា​ម្នាក់​ព្យាយាម​ធ្វើ​ឲ្យ​បញ្ហា​ព្រំដែន​ក្លាយ​ជា​បញ្ហា​ក្នុង​ស្រុក​មួយ​ទៀត​ វា​នឹង​ក្លាយ​ជា​បញ្ហា​ស្មុគស្មាញ»។

កាល​ពី​អតីតកាល​ ជម្លោះ​ព្រំដែន​ជាមួយ​ប្រទេស​កម្ពុជា​គឺ​ជា​ឧបករណ៍​បំបែក​នយោបាយ​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​ថៃ​ ដែល​ក្រុម​ជាតិ​និយម​ថៃ​បាន​ចោទ​ប្រកាន់​សម្ព័ន្ធ​មិត្ត​របស់​អតីត​នាយក​រដ្ឋ​មន្ត្រី​ ថាក់ស៊ីន​ ស៊ីណាវ៉ាត់​ ថា​មិន​បាន​តំណាង​ប្រយោជន៍​របស់​ប្រទេស​ថៃ​ឲ្យ​បាន​ពេញ​ទំហឹង​នៅ​ក្នុង​ជម្លោះ​ព្រំដែន។

លោក​ ថាក់ស៊ីន​ មាន​ទំនាក់​ទំនង​ល្អ​យូរ​ជាមួយ​ លោក​ ហ៊ុន សែន​ នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​កម្ពុជា​ ហើយ​ប្រទេស​ទាំង​ពីរ​មាន​ទំនាក់​ទំនង​ជា​មិត្តភាព​ល្អ​ នៅ​អំឡុង​ពេល​លោក​ ថាក់ស៊ីន​ កាន់​តំណែង​ជា​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​ថៃ។​ ក្រុមហ៊ុន​ទូរគមនាគមន៏​ចាស់​របស់​លោក​ឈ្មោះ​ Shin​ Corp​ មាន​មុខ​នាទី​សំខាន់​ក្នុង​វិស័យ​ទូរស័ព្ទ​ចល័ត​កម្ពុជា​និង​ទូរទស្សន៍​ខ្សែកាប​ក្នុង​ទសវត្សរ៍​១៩៩០។

នៅ​ពេល​ដែល​ លោក​ ថាក់ស៊ីន​ ត្រូវ​បាន​ទំម្លាក់​ពី​អំណាច​ដោយ​រដ្ឋ​ប្រហារ​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​ថៃ​ក្នុង​ឆ្នាំ​២០០៦​ លោក​ ហ៊ុន សែន​ បាន​តែង​តាំង​រូប​លោក​ជា​ទីប្រឹក្សា​សេដ្ឋកិច្ច​នៅ​ឆ្នាំ​២០០៩​ ហើយ​បន្ទាប់​មក​លោក​បាន​ធ្វើ​ទស្សនកិច្ច​នៅ​ប្រទេស​កម្ពុជា។

អំឡុង​ឆ្នាំ​២០០៩​ ភាព​តានតឹង​ពី​បញ្ហា​ព្រំដែន​បាន​កើត​ឡើង​ម្តង​ទៀត ហើយ​បាន​នាំ​ទៅ​ដល់​ការ​ប៉ៈ​ទង្គិច​ដែល​បន្ត​កើតមាន​ម្តងម្កាល​ក្នុង​រយៈ​ពេល​ពីរ​ឆ្នាំ​ក្រោយ​មក។

ខែ​កក្កដា​នេះ​ រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​បាន​ស្នើរ​សុំ​ឲ្យ​តុលាការ​យុត្តិធម៌​អន្តរជាតិ​កាត់​សេចក្តី​លើ​ជម្លោះ​នេះ។​ តុលាការ​បាន​អំពាវនាវ​ឲ្យ​បង្កើត​តំបន់​គ្មាន​យោធា​នៅ​ក្បែរ​ប្រាសាទ​ព្រះ​វិហារ​ និង​ដាក់​អ្នក​សង្កេត​ការណ៏​យោធា​ឥណ្ឌូនេស៊ី​ដើម្បី​ពង្រឹង​កិច្ច​ព្រមព្រៀង។

កម្ពុជា​រំពឹង​ថា​នឹង​ជំរុញ​អ្នក​សង្កេតការណ៍​ឥណ្ឌូនេស៊ី​ឲ្យ​ធ្វើ​សកម្មភាព​ជា​ការ​ធានារ​ទប់ទល់​នឹង​ការ​បង្កើន​ទ័ព​របស់​ប្រទេស​ថៃ។

លោក​ ហង្ស ឆៃយ៉ា​ នាយក​វិទ្យាស្ថាន​ដើម្បី​លទ្ធិ​ប្រជាធិបតេយ្យ​ដែល​មាន​មូលដ្ឋាន​នៅ​ទីក្រុង​ភ្នំពេញ​ និយាយ​ថា​ បើ​ទោះ​ជា​កម្ពុជា​ចេញ​ទៅ​គ្រប់គ្រង​ការ​អភិវឌ្ឍ​ទីតាំង​ប្រាសាទ​ក៏​ដោយ​ ក៏​រដ្ឋាភិបាល​ក្រុង​ភ្នំពេញ​មាន​ការ​ប្រុង​ប្រយ័ត្ន​ជាង​មុន​ក្នុង​ការ​ចរចា​របស់​ខ្លួន​ជា​មួយ​ប្រទេស​ថៃ។

«រដ្ឋាភិបាល​នៅ​តែ​ចង់​បន្ត​រឿង​នេះ​ជាមួយ​អ្នក​សង្កេតការណ៍​អន្តរជាតិ​ឬ​ឥណ្ឌូនេស៊ី​ ហើយ​ចង់​ដើរ​ទៅ​មុខ​និង​បង្កើត​ផល​ប៉ៈពាល់​ទាក់ទង​នឹង​គម្រោង​អភិវឌ្ឍន៍​ដែល​រដ្ឋាភិបាល​ចង់​អនុវត្ត​លើ​ប្រាសាទ​ព្រះ​វិហារ។​ ប៉ុន្តែ​រដ្ឋាភិបាល​បាន​ចាប់​យក​វិធីសាស្ត្រ​ប្រុង​ប្រយ័ត្ន​ណាស់។​ រដ្ឋាភិបាល​មិន​ចង់​លើក​បញ្ហា​នេះ​ម្តង​ទៀត​ជាមួយ​រដ្ឋាភិបាល​ថ្មី​របស់​ លោក​ស្រី​ យីងឡាក់​ ស៊ីណាវ៉ាត់​ នោះ​ទេ»។

ប្រទេស​ថៃ​និង​កម្ពុជា​ឥឡូវ​នេះ​និយាយ​ថា​ ការ​ស្តារ​ទំនាក់​ទំនង​ គឺ​ជា​អាទិភាព។​ លោក​ ហ៊ុន សែន​ និយាយ​ថា​ លោក​ព្យាយាម​កែ​លំអរ​ស្ថានភាព​ព្រំដែន​ ដោយ​មិន​និយាយ​ពី​ជម្លោះ​ព្រំដែន​នៅ​ក្នុង​ការប្រជុំ​របស់​សហគមន៍​ជាតិ​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍​ដែល​មាន​សមាជិក​១០​ប្រទេស​ទៀត​នោះ​ទេ៕

ប្រែ​សម្រួល​ដោយ​ បូរី ស៊ីលីវណ្ណ

XS
SM
MD
LG