ភ្ជាប់​ទៅ​គេហទំព័រ​ទាក់ទង

ជម្លោះ​ថៃ-ខ្មែរ​ជា​ការ​ពិសោធន៍​មួយ​សម្រាប់​អាស៊ាន​


ទាហាន​ខ្មែរ​​លី​​​អាវុធ​នៅ​ជិត​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ​​នៅ​តាម​បណ្តោយ​ព្រំដែន​ ជាមួយ​ប្រទេស​ថៃ​​កាល​ពី​ថ្ងៃ​អាទិត្យ​ទី​៦​ខែ​កុម្ភៈ​ឆ្នាំ​២០១១។ សាក្សី​បាន​ឲ្យ​ដឹង​ថា​ទាហាន​ខ្មែរ​និង​ថៃ​​បាន​​ផ្ទុះ​អាវុធ​ដាក់​គ្នា​កាល ​ពី​​ល្ងាច​ថ្ងៃ​អាទិត្យ​​នៅ​តំបន់​ព្រំដែន​មាន

សមាគម​ប្រទេស​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍​កំពុង​ព្យាយាម​ធ្វើ​ការ​ចរចា​ដើម្បី​បញ្ចប់​ការ​វាយ​ប្រយុទ្ធ​គ្នា​រវាង​កង​កម្លាំង​ថៃ​និង​ខ្មែរ។​ ការ​វាយ​ប្រយុទ្ធ​គ្នា​នេះ​ជា​ជម្លោះ​ដ៏​ធ្ងន់​ធ្ងរ​បំផុត​ដែល​មិន​ធ្លាប់​មាន​ទេ​រវាង​ប្រទេស​អាស៊ាន​ពីរ​ ដែល​គេ​ចាត់​ទុក​ថា​ជា​ការ​សាក​ល្បង​មួយ​លើ​សមត្ថភាព​របស់​អង្គការ​នេះ​ ក្នុង​ការ​រក្សា​សន្តិភាព​និង​ស្ថេរភាព​នៅ​ក្នុង​តំបន់។

រដ្ឋមន្រ្តី​ក្រសួង​ការ​បរទេស​ឥណ្ឌូណេស៊ី​ លោក​ ម៉ារទី​ ណាតាឡេហ្កាវ៉ា (Marty​ Natalegawa)​ បាន​អញ្ជើញ​ទៅ​ដល់​ក្រុង​ភ្នំពេញ​កាល​ពី​ថ្ងៃ​ច័ន្ទ។​ ប្រទេស​ឥណ្ឌូណេស៊ី​ មានតំណែង​ជា​ប្រធាន​នៃ​សមាគម​ប្រទេស​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍​ ដែល​កំពុង​ព្យាយាម​បញ្ចុះ​បញ្ចូល​រដ្ឋាភិបាល​ក្រុង​បាងកក​និង​ក្រុង​ភ្នំពេញ​ឲ្យ​ប្រកាស​បទ​ឈប់​បាញ់​គ្នា​មួយ​ ហើយ​ធ្វើ​ការ​ចរចា​បញ្ចប់​ការ​វាយ​ប្រយុទ្ធ​គ្នា​ដែល​បាន​ចាប់​ផ្តើម​តាំង​ពី​ថ្ងៃ​សុក្រ​មុន។

សេចក្តី​រាយការណ៍​និយាយ​ថា​ មាន​ការ​វាយ​ប្រយុទ្ធ​គ្នា​ជា​ថ្មី​ទៀត​នៅ​ថ្ងៃ​ច័ន្ទ​នេះ​ នៅ​ក្បែរ​ប្រាសាទ​ព្រះ​វិហារ​ហិណ្ឌូ​ ដែល​មាន​អាយុ​ ៩០០​ឆ្នាំ​ នៅ​តាម​ព្រំដែន។

ការ​វាយ​ប្រយុទ្ធ​គ្នា​នេះ​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ប្រទេស​សមាជិក​អាស៊ាន​ដទៃ​ទៀត​ មាន​ការ​ព្រួយបារម្ភ​ ហើយ​គំរាម​ទៅ​លើ​គោល​បំណង​សំខាន់​មួយ​របស់​អាស៊ាន​ - គឺ​រក្សា​សន្តិភាព​និង​ស្ថេរភាព​ក្នុង​តំបន់។​ អ្នក​ជំនាញ​សន្តិសុខ​ក្នុង​តំបន់​ខ្លះ​និយាយ​ថា​ គោលការណ៍​សំខាន់​របស់​អង្គការ​នេះ​ ក្នុង​ការ​មិន​ចូល​ជ្រៀត​ជ្រែក​នៅ​ក្នុង​កិច្ចការ​ផ្ទៃ​ក្នុង​របស់​សមាជិក​ខ្លួន​ បាន​កាត់​បន្ថយ​ប្រសិទ្ធភាព​របស់​សមាគម។

លោក​ ខាល​ ធេយ័រ​ (Carl​ Thayer)​ អ្នក​ឯកទេស​កិច្ច​ការ​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍​នៃ​បណ្ឌិតសភា​កង​កម្លាំង​ការពារ​ប្រទេស​អូស្រ្តាលី​ មាន​សេចក្តី​ព្រួយ​បារម្ភ​ចំពោះ​ការ​ខ្វះ​ការ​អត់​ធ្មត់​របស់​ភាគី​ទាំង​ពីរ។​ លោក​ហៅ​ការ​ប៉ះ​ទង្គិច​គ្នា​កាន់​តែ​ខ្លាំង​ឡើង​នេះ​ ថា​ជា​ជម្លោះ​ដ៏​ធ្ងន់​ធ្ងរ​បំផុត​រវាង​សមាជិក​ប្រទេស​អាស៊ាន​ ចាប់​តាំង​ពី​ការ​បង្កើត​អង្គការ​នេះ​ឡើង​នៅ​ក្នុង​ទសវត្សរ៍​១៩៦០។

«ខ្ញុំ​ព្រួយ​បារម្ភ​អំពី​ការ​បញ្ជា​មិន​បាន​ល្អ​និង​ការ​គ្រប់​គ្រង​មិន​ល្អ​ និង​ការ​ប្រើ​បញ្ហា​នេះ​ដើម្បី​គោល​បំណង​នយោបាយ។​ និយាយ​ឲ្យ​ខ្លី​ទៅ​ នេះ​មិន​មែន​ជា​ឥរិយាបថ​ដែល​ប្រទេស​អាស៊ាន​ពីរ​គួរ​ប្រកាន់​យក​ទេ។​ ហើយ​បើ​នេះ​ជា​វិន័យ​នៃ​ការ​ចូល​ប្រយុទ្ធ​គ្នា​មួយ​ដើម្បី​សង​សឹក​យក​ចាញ់​ឈ្នះ​ គឺ​ថា​នេះ​ជា​អត្ថាធិប្បាយ​ដ៏​ស្រងូត​ស្រងាត់​មួយ​អំពី​កម្រិត​វិជ្ជាជីវៈ​របស់​កង​កម្លាំង​ទាំង​សងខាង»។

លោក​ ធេយ័រ​ និយាយ​ថា​ ការ​ដោះ​ស្រាយ​វិបត្តិ​នេះ​ជា​ការ​សាកល្បង​មួយ​សម្រាប់​ប្រទេស​ឥណ្ឌូណេស៊ី​ ក្នុង​ឋានៈ​ជា​ប្រធាន​អាស៊ាន។​ ដោយ​មក​ពី​ឥណ្ឌូណេស៊ី​ជា​ភាគី​មួយ​ដែល​គេ​គោរព​និង​អព្យាក្រឹត្យ​លោក​ ធេយ័រ​ និយាយ​ថា​លោក​ ណាតាឡេហ្កាវ៉ា​ គួរ​បាន​ទទួល​ជោគជ័យ​នៅ​ក្នុង​ការ​បញ្ចុះ​បញ្ចូល​ភាគី​ទាំង​សងខាង​ឲ្យ​ដក​ថយ​ មុន​និង​តំបន់​ទាំង​ស្រុង​ត្រូវ​បាន​ប៉ះ​ពាល់។

«ឥណ្ឌូណេស៊ី​អាច​ពន្យល់​ឲ្យ​កម្ពុជា​យល់​អំពី​ផល​ប៉ះ​ពាល់​ដែល​ជម្លោះ​នេះ​អាច​មាន​ទៅ​លើ​ប្រទេស​ជិតខាង​ខ្លួន។​ វា​នឹង​ប៉ះ​ពាល់​ទៅ​លើ​ការ​យល់​ឃើញ​ជា​ទូទៅ​របស់​តំបន់​ និង​សមត្ថភាព​របស់​អា​ស៊ាន​ក្នុង​ការ​រៀបចំ​តំបន់​របស់​ខ្លួន​ឲ្យ​មាន​សណ្តាប់​ធ្នាប់។​ អាស្រ័យ​ហេតុ​នេះ​ ប្រទេស​ទាំង​ឡាយ​ដែល​មាន​គុណធម៌​និង​មាន​អភិបាលកិច្ច​ល្អ​ ត្រូវ​ទទួល​ពិន័យ​ ពី​សកម្មភាព​របស់​ប្រទេស​ថៃ​ឬ​កម្ពុជា​ ដោយ​សារ​តែ​ការ​ទាមទារ​ជាតិនិយម​ជ្រុល​ហួស​ហេតុ​ទាំង​នេះ»។

លោក​ ធេយ័រ​ ពោល​ថា​ លោក​ ណាតាឡេហ្កាវ៉ា​ ប្រហែល​ជា​និង​ស្នើ​វិធានការ​មួយ​ចំនួន​ដើម្បី​ធ្វើ​ឲ្យ​ស្ថានការណ៍​មាន​ស្ថេរភាព​ឡើង​វិញ​ដូច​ជា​ ដក​កង​ទ័ព​ចេញ​ពី​តំបន់​ ហើយ​អនុញ្ញាតិ​ឲ្យ​ក្រុម​អ្នក​សង្កេត​ការណ៍​បរទេស​ធ្វើ​ការ​វាយ​តម្លៃ​ជាដើម។

លោក​ ធេយ័រ​ និយាយ​ថា​ បើ​សិន​ជា​ការ​សម្រុះ​សម្រួល​នេះ​មិន​បាន​ជោគ​ជ័យ​ អាស៊ាន​អាច​ដាក់​ទណ្ឌកម្ម​សេដ្ឋកិច្ច​ ក៏​ប៉ុន្តែ​សមាគម​នេះ​មិន​ដែល​បាន​ចាត់​វិធានការ​បង្ខិត​បង្ខំ​លើ​សមាជិក​របស់​ខ្លួន​ណា​មួយ​ពី​មុន​មក​ឡើយ៕

ប្រែ​សម្រួល​ដោយ​ កែរ​ យ៉ាន

XS
SM
MD
LG