ភ្ជាប់​ទៅ​គេហទំព័រ​ទាក់ទង

យូណេស្កូ​នឹង​បញ្ជូន​ក្រុម​បេសកម្ម​ទៅ​តំបន់​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ​ប៉ុន្តែ​មិន​ទាន់​កំណត់​ពេល


ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ​របស់​ប្រទេស​កម្ពុជា ដែល​ជា​កន្លែង​ដែល​មាន​ការ​ពើប​ប្រយុទ្ធ​គ្នា​​រវាង​កងទ័ពថៃ​និង​ខ្មែរ​ក្នុង​​ដើម​ខែ​កុម្ភៈ​ឆ្នាំ​២០១១​នេះ។

អង្គការ​យូណេស្កូ ​(UNESCO)និយាយ​ថា​ខ្លួន​នឹង​នៅតែ​បញ្ជូន​ក្រុម​អ្នក​ជំនាញ​ ទៅ​វាយ​តម្លៃ​ការ​ខូចខាត​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ​ដោយសារ​ការ​វាយ​ប្រយុទ្ធ​គ្នា​រវាង​កងទ័ព​ថៃ​និង​កម្ពុជា​ដដែល​ក៏​ប៉ុន្តែ​អះអាង​ថា​បេសកកម្ម​នេះ​អាច​ធ្វើ​ទៅ​បាន​លុះត្រា​តែ​ស្ថានភាព​យោធា​នៅ​ព្រំដែន​ប្រទេស​ទាំងពីរ​វិល​ទៅ​រក​សភាព​ធម្មតា​វិញ។ នេះ​បើ​តាមការ​អះអាង​របស់​លោក​ស្រី​ Sue​ William​ អ្នកនាំ​ពាក្យ​របស់​ UNESCO​ ដែល​បាន​ថ្លែង​ប្រាប់​វីអូអេ​ខ្មែរ។

«មិន​មាន​បេសកកម្ម​ត្រូវ​ដឹង​ជា​មុន​ថា​នឹង​ត្រូវ​បញ្ជូន​ទៅ​កាន់​ទីប្រាសាទ​ព្រះវិហារ​នៅ​ពេល​នេះ។​ ហើយ​ជាក់​ស្តែង​នឹង​គ្មាន​បេសកកម្ម​អាច​នឹង​កើត​ឡើង​នៅ​ប្រាសាទ​ទេ​រហូត​ទាល់​តែ​ជម្លោះ​បញ្ចប់​ជាមុន​សិន​រវាង​គូ​ភាគី​ទាំង​ពីរ»។

ប្រទេស​កម្ពុជា​បាន​ចោទ​ប្រកាន់​ប្រទេស​ថៃ​ថា​បាន​បាញ់​កាំភ្លើង​ត្រូវ​ចំ​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ​ជា​បេតិកភណ្ឌ​ពិភព​លោក​ដែល​ត្រូវ​ហាម​ឃាត់​មិន​ឲ្យ​ប៉ះពាល់​ក្នុង​ពេល​សង្គ្រាម​ហើយ​បានប្តឹង​ទៅ​អង្គការ​សហ​ប្រជាជាតិ​ស្នើ​សុំ​ក្រុម​ប្រឹក្សា​សន្តិសុខ​កាល​ពី​សប្តាហ៍​មុន​ឲ្យ​មាន​ការ​កោះ​ប្រជុំ​ជា​បន្ទាន់​អំពី​ការណ៍​ដែល​កម្ពុជា​បាន​ចោទ​ប្រកាន់​កងទ័ព​ថៃ​ថា​បាន​ឈ្លាន​ពាន​រំលោភ​អធិបតេយ្យ​ភាព​កម្ពុជា។ ក៏​ប៉ុន្តែ​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​ថៃ​អាប់ភីស៊ីត​ វីចាជីវ៉ា​បាន​បដិសេធ​ថា​ថៃ​ពុំបាន​ឈ្លានពាន​កម្ពុជា​ទេ។ ប្រទេស​ថៃ​បាន​ថ្លែង​ការពារ​ជំហរ​របស់​ខ្លួន​ផង​ដែរ​ថា​កងទ័ព​ថៃ​គ្រាន់​តែ​ឆ្លើយតប​ទៅ​នឹង​ចំណុច​ដែល​កងទ័ព​កម្ពុជា​វាយ​ប្រហារ​មក​លើ​ខ្លួន​តែ​ប៉ុណ្ណោះ​ នៅ​ពេល​សួរ​ពី​ការ​ទទួល​ខុស​ត្រូវ​រឿង​ខូចខាត​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ។ ​ថៃ​បាន​ចោទ​ប្រកាន់​ត្រឡប់​វិញ​ថា​កម្ពុជា​យក​បេតិ​កភណ្ឌ​ជា​មូលដ្នាន​ទ័ព​ក្នុង​ការ​វាយ​ប្រហារ។ ប៉ុន្តែ​កម្ពុជា​បាន​បដិសេធ។

ទោះ​ជា​យ៉ាងណា​ក៏​ដោយ​អគ្គនាយិកា​ UNESCO គឺ​លោកស្រី​ អ៊ីរីណា បូគូវ៉ា (Irina Bokova) ​ បាន​សម្រេច​បញ្ជូន​បេសកជន​ពិសេស​គឺ​លោក​គូអ៊ីជីរ៉ូ ម៉ាត់ស៊ូរ៉ា ​(Koïchiro ​Matsuura) ​ជា​អតីត​អគ្គនាយក​ UNESCO ​ទៅ​កាន់​ប្រទេស​ថៃ​និង​កម្ពុជា​ដើម្បី​ស្ទាបស្ទង់​ស្ថានការណ៍​ថា​ត្រូវ​ធ្វើ​ម៉េច​អាច​ឲ្យ​ជម្លោះ​រវាង​កម្ពុជា-ថៃ​មាន​ការ​ថមថយ។

ក្រសួង​ការ​បរទេស​ថៃ​កាល​ពី​ថ្ងៃទី​៩​ ខែកុម្ភៈ​បាន​ជំទាស់​ចំពោះ​ការប៉ុនប៉ង​បញ្ជូន​បេសកកម្ម​ UNESCO​ ទៅ​កាន់​តំបន់​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ​ដោយ​ចាត់​ទុក​ថា​ស្ថានការណ៍​នៅ​មាន​ភាព​តាន​តឹង​នៅ​ឡើយ​ក្រៅពី​ព្រមាន​ថា ​UNESCO​ គួរ​ស្វែងរក​ការ​យល់​ព្រម​ពី​ថៃ​ជាមុន។ ការ​បញ្ជាក់​ដូច្នេះ​កើត​ឡើង​ក្រោយ​ពេល​ដែល​កម្ពុជា​បាន​ស្នើ​ទៅ ​UNESCO​ កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី៧​ខែកុម្ភៈ​ ដើម្បី​សុំ​អន្តរាគមន៍​ដោយសារ​មាន​ការ​ខូចខាត​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ​ដែល​ជា ​បេតិកភណ្ឌ​វប្បធម៌​អន្តរជាតិ។

ទោះ​ជា​យ៉ាង​ណា​ក៏​ដោយ ​ក្រុម​ប្រឹក្សា​សន្តិសុខ​អ.ស.ប​បាន​ជួប​ប្រជុំ​ពិភាក្សា​កាល​ពី​ថ្ងៃ​ច័ន្ទ​ក្នុង​ទី​ក្រុង ​New York​ ដើម្បី​ដោះ​ស្រាយ​ជម្លោះ​យោធា​រវាង​ ភាគី​កម្ពុជា ​និង​ថៃ​ដែល​បាន​ចោទ​ប្រកាន់​គ្នា​ទៅវិញ​ទៅ​មក​រឿង​ការផ្ទុះ​អាវុធ​កាលពី​ថ្ងៃ​ទី​៤ដល់​ថ្ងៃ​៧​ ខែកុម្ភៈ​នោះ។

ក្រៅពី​បង្ហាញ​ពី​ក្តី​បារម្ភ​ចំពោះ​ជម្លោះ​ប្រដាប់​អាវុធ​រវាង​ថៃ​និង​កម្ពុជា​ ក្រុម​ប្រឹក្សា នេះ​បាន​ជំរុញ​ឲ្យ​ភាគី​ទាំងពីរ​បញ្ឈប់​ការវាយ​ប្រយុទ្ធ​គ្នា​ជា​អចិន្ត្រៃយ៍។​ ស្ថាប័ន​សហ​ប្រជាជាតិ​នេះ​ក៏​ពុំ​បាន​សម្រេច​តាម​សំណើ​កម្ពុជា​ក្នុង​ការបញ្ជូន​កង​កម្លាំង​របស់​ខ្លួន​ទៅ​កាន់​តំបន់​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ​ដែរ។

ក៏​ប៉ុន្តែ​លោក ​បណ្ឌិត​ឈាង​ វណ្ណារិទ្ធ ​នាយក​ប្រតិបត្តិ​នៃ​វិទ្យាខ្មែរ​សម្រាប់​កិច្ច​សហ ប្រតិបត្តិការ​និង​សន្តិភាព​បាន​ថ្លែង​ប្រាប់​ វីអូអេ​ខ្មែរ ​កាលពីមុន​កិច្ច​ប្រជុំ​ក្រុម​ប្រឹក្សា​សន្តិសុខ​ថា៖ ​ស្ថានភាព​យោធា​រវាង​កម្ពុជា​និង​ថៃ​កំពុង​មាន​ហានិភ័យ​ក្រៅពី​បញ្ជាក់​ថា​មាន​វត្តមាន​កងទ័ព​អ.ស.ប​ជា​ការ​ល្អ​ តែ​លោក​អះអាង​ថា​ការបញ្ជូន​ឬ​យ៉ាងណា​គឺ​អាស្រ័យ​ទៅ​លើ​ក្រុម​ប្រឹក្សា​សន្តិសុខ​អ.ស.ប​ទេ។

«ខ្ញុំ​គិត​ថា​បើ​ក្រុម​ប្រឹក្សា​សន្តិសុខ​អ.ស.ប​យល់​ថា​ភាព​តានតឹង​ឬ​ក៏​សង្គ្រាម​នៅ​តាម​ព្រំដែន​ជា​ការ​គំរាម​កំហែង​មួយ​ដល់​សន្តិសុខ​និង​សន្តិភាព​ក្នុង​តំបន់​និង​ក្នុង​សាកល​លោក​នោះ​គឺ​ក្រុម​ប្រឹក្សា​សន្តិសុខ​អាច​នឹង​ចាត់​វិធានការ​បញ្ជូន​កងទ័ព​មក​តំបន់​ហ្នឹង​បាន​ដោយ​មិន​បាច់​មាន​ការយល់ព្រម​ពី​ភាគី​ដែល​មាន​ជម្លោះ»។

លោក​បាន​លើក​យក​ឧទាហរណ៍​ស្រដៀង​គ្នា​មួយ​គឺ​ជម្លោះ​រវាង​ប្រទេស​ឥណ្ឌា និង​ប៉ាគីស្ថាន​ចាប់​តាំង​ពី​ទសវត្សរ៍​១៩៥០​ទល់​បច្ចុប្បន្ន​មក​បញ្ជាក់​ថា ​អ.ស.ប បាន​បញ្ជូន​កង​កម្លាំងរបស់​ខ្លួន​ទៅ​កាន់​តំបន់​ជម្លោះ​ដោយ​មិន​ចាំ​បាច់​មាន​ការ យល់​ព្រម​ពី​ភាគី​ជម្លោះ​ទាំង​ពីរ​ទេ៕

XS
SM
MD
LG