ភ្ជាប់​ទៅ​គេហទំព័រ​ទាក់ទង

ប្រតិកម្ម​ចម្រុះ​បន្ទាប់​ពី​សាលាក្តី​កំណត់​ពេល​កាត់​ទោស​មេ​ខ្មែរ​ក្រហម


កាលបរិច្ឆេទ​​ជំនុំ​ជម្រះទោស​អតីត​មេដឹកនាំ​ខ្មែរ​ក្រហម​កំពូលៗ​បួន​នាក់​ដែល​ត្រូវគេ​ប្រកាស​ថា​នឹងធ្វើ​នៅ​ថ្ងៃទី​២៧​ ខែ​មិថុនា​ ឆ្នាំ​២០១១​ បាន​ក្លាយ​ជា​ដំណឹង​រីករាយ​ផងនិង​ខ្វល់ខ្វាយ​ផង​សម្រាប់​ជន​រងគ្រោះ​ដាក់​ពាក្យ​ប្តឹង​តាំងខ្លួន​ជាដើម​បណ្តឹង​រដ្ឋប្បវេណី​ក

ក្រុម​ជន​រងគ្រោះ​ដើមបណ្តឹង​រដ្ឋប្បវេណី​បង្ហាញ​ពី​ក្តីបារម្ភ​លាយឡំ​នឹង​ភាព​រីករាយ​ក្រោយពី​សាលាក្តី​ខ្មែរក្រហម​បាន​ប្រកាស​កំណត់​ថ្ងៃ​ជំនុំ​ជម្រះ​ទោស​បឋម​លើ​សំណុំរឿងក្តី​ខ្មែរក្រហម​០០២​ ដែល​មាន​អតីត​មេដឹកនាំ​ខ្មែរក្រហម​កំពូលៗ​បួន​រូប។

កាលបរិច្ឆេទ​ដើម្បី​ជំនុំ​ជម្រះទោស​អតីត​មេដឹកនាំ​ខ្មែរ​ក្រហម​កំពូលៗ​បួន​នាក់​ដែល​ត្រូវគេ​ប្រកាស​ថា​នឹងធ្វើ​នៅ​ថ្ងៃទី​២៧​ ខែ​មិថុនា​ ឆ្នាំ​២០១១​ បាន​ក្លាយ​ជា​ដំណឹង​រីករាយ​ផងនិង​ខ្វល់ខ្វាយ​ផង​សម្រាប់​ជន​រងគ្រោះ​ដាក់​ពាក្យ​ប្តឹង​តាំងខ្លួន​ជាដើម​បណ្តឹង​រដ្ឋប្បវេណី​ក្នុង​សាលាក្តី​ខ្មែរ​ក្រហម។ ក្តីបារម្ភ​ទាំងនោះ​រាប់​បញ្ចូល​ទាំង​ការដាក់​ទោសតិច​ ដែល​ធ្វើឲ្យ​ប៉ះពាល់​ដល់​យុត្តិធម៌​និង​ភាព​ស្ងប់ចិត្ត​របស់​ជនរងគ្រោះ ​ការមិន​សហការ​ពី​ជនជាប់​ចោទ​ ការ​ដែល​អាច​មិន​បាន​កាត់ទោស​ជនជាប់​ចោទ​ពេល​ពួកគេ​នៅរស់​ជាដើម។

លោក​ ស៊ុំ រិទ្ធី​ អាយុ​៥៨​ឆ្នាំ​ជា​ជន​រងគ្រោះ​ដែល​ទទួល​រង​ទារុណកម្ម​រហូត​ដល់ ពិការ​សារពាង្គកាយ​ក្នុង​គុកខ្មែរ​ក្រហម​មួយ​ក្នុង​ខេត្ត​សៀមរាប។ លោក​បាន​ដាក់​ពាក្យប្តឹង​តាំងខ្លួន​ជាដើម​បណ្តឹង​រដ្ឋប្បវេណី​ដើម្បី​តទល់​ជាមួយ​នឹង អតីត​មេដឹកនាំ​ខ្មែរក្រហម​ទាំងបួន​ដែល​មានវ័យ​ចំណាស់ៗ​ហើយ​កំពុង​ជាប់ឃុំឃាំង។​ លោក​រិទ្ធី​ បាន​ថ្លែងថា​អ្វី​ដែល​លោក​ព្រួយបារម្ភ​មិនមែន​ការប្រុងប្រៀប​តតាំង​ជាមួយ​ខ្មែរ​ក្រហម​ទេ​ តែ​ខ្លាច​ថា​ជន​ទាំងបួន​រូប​ស្លាប់​មុន​ការកាត់ទោស​បញ្ចប់​ ប្រសិន​បើ​មិន​ប្រញាប់​ធ្វើ​ឲ្យ​បាន​ឆាប់។

«ព្រោះ​រយៈកាល​កន្លងមក​វាដូច​ជា​យូរពេក​ហើយ​សម្រាប់​ខ្ញុំ។​ ហើយ​អតីត​មេខ្មែរ ក្រហម​ទាំងបួន​នាក់​ហ្នឹង​ក៏កាន់​តែ​ជរា​ទៅ។​ ខ្ញុំ​ខ្លាច​មិនបាន​កាត់ទោស​ គាត់​ស្លាប់ មុន​ការ​កាត់ទោស។​ ខ្ញុំចេះ​តែ​មាន​ការ​ព្រួយ​បារម្ភ​ពី​បញ្ហា​ហ្នឹង​ ហើយ​បើធ្វើ​ទៅ​បាន​លឿន​ជាង​ហ្នឹង​ទៀត​ខ្ញុំ​រិតតែ​អរ​ក្នុង​ស្មារតី​ចង់ឃើញ​យុត្តិធម៌​ក្នុង​សម័យ​ខ្មែរ ក្រហម​ហ្នឹង​បាទ»។

លោក រិទ្ធី​បាន​អះអាង​ថា​លោក​និង​ប្រជា​ពលរដ្ឋ​រងគ្រោះ​ដទៃ​ទៀត​នឹង​មិន​ស្ងប់ ចិត្តទេ​ប្រសិន​បើ​ជនជាប់ចោទ​មិន​ត្រូវ​បាន​កាត់ទោស​ក្នុង​តុលាការ​កូនកាត់​ដែល ចូលរួម​ដោយ​អង្គការ​សហ​ប្រជាជាតិ។​ លោក​រិទ្ធីបាន​អះអាង​ថា​លោក​រីករាយ​ក្នុង​ការទទួល​ដំណឹង​ពី​កាល​បរិច្ឆេទ​សវនាការ​បឋម​ចំពោះ​ករណី​០០២​ដែលមាន​អតីត​មេដឹកនាំ​ខ្មែរក្រហម​បួនរូប​មាន​ នួន ជា​បងធំ​ទី២​នៃ​របប​កម្ពុជា​ប្រជា​ធិបតេយ្យ​ខ្មែរក្រហម​ អៀង សារី​ រដ្ឋមន្ត្រី​ការ​បរទេស​ ខៀវ សំផន​ប្រមុខរដ្ឋ​ និង​អៀង ធីរិទ្ធិ​រដ្ឋមន្ត្រី​សង្គមកិច្ច។​ អ្នក​ទាំង​៤ ​ជាប់​ចោទ​ពី​បទ​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​សង្គ្រាម​ ឧក្រិដ្ឋកម្ម​ប្រឆាំង​មនុស្ស​ជាតិ​និង​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​ប្រល័យ​ពូជ​សាសន៍​ជាដើម​ដែល​ធ្វើ​ឱ្យ​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ប្រមាណ​១លាន​ ៧សែន​នាក់​ស្លាប់​បាត់បង់​ជីវិត​ក្នុង​ចន្លោះ​ឆ្នាំ​១៩៧៥​ ដល់​១៩៧៩។

លោក​ជុំ ម៉ី​អាយុ​៨១ឆ្នាំ​អ្នក​រួច​ជីវិត​ម្នាក់​ទៀត​ពី​គុកទួល​ស្លែង​ខ្មែរ​ក្រហម​ឬ ស ២១ ​បាន​អះអាង​ថា​លោក​រីករាយ​នឹង​កាល​បរិច្ឆេទ​ជំនុំជម្រះ​ទោស​ករណី​០០២។​តែលោក​ថ្លែងថា​លោក​មិន​ត្រឹមតែ​ព្រួយ​បារម្ភ​ពីការ​មិនអាច​នឹង​រក​យុត្តិធម៌​នោះ​ទេ​តែផ្តល់​គំរូ​អាក្រក់​សម្រាប់​ក្មេង​ជំនាន់​ក្រោយ។​ លោក​ ម៉ី​ ក៏បាន​ប្រៀប​ធៀប​ការរក​យុត្តិធម៌​សំណុំ​រឿង​លេខ​០០២ ​ទៅនឹង​សំណុំ​រឿង​០០១​ ឬ​ករណី​ ឌុច​អតីត​ប្រធាន​គុកទួល​ស្លែង​ ដែល​តុលាការ​បាន​ដាក់​ទោស​៣៥ឆ្នាំ​ ហើយ​បន្ថយ​ទោស​ខ្លះ​ដោយសារ​ជាប់​ទោស​នៅ​គុកយោធា​និង​ការ​សហការ​ជាមួយ​តុលាការ។ «យើង​បារម្ភ​ខ្លាច​ក្មេង​ជំនាន់​ក្រោយ ​វាថា​អ្ហេ៎ឌុច​សម្លាប់​គេអស់​មួយ​គំនរ​គគោក (អស់ច្រើន) ​ហើយ​កាត់​ទោស​អត់មាន​អស់​មួយ​ជីវិត​ផង​ កាត់​ទោស​តែ​១៩ឆ្នាំ អញ្ចឹង​ក្មេង​ជំនាន់​ក្រោយ​វា​រៀនសូត្រ​តាម​ឌុច​ទៀត​តាម​អាបីឆ្នាំ​ ៨​ ខែ​ ២០​ ថ្ងៃ ដែល​អត់មាន​ច្បាប់​ហ្នឹង​ទៀត​ ខ្លាច​ក្មេង​ទៅ​អញ្ចឹង​ទៀត​ណា​ក្មួយ»។

លោក​ ជុំ ម៉ី​អះអាង​ថា​ លោកនឹង​ចូលរួមជាដើម​បណ្តឹង​រដ្ឋប្បវេណី​ប្រសិន​បើ គេហៅ​លោក។​ ក៏ប៉ុន្តែ​លោក​បញ្ជាក់​ថា​សាលក្រម​សំណុំ​រឿង​០០១​គួរចេញ​មុន ដំណើរការ​នៃ​ការកាត់ទោស​សំណុំ​រឿង​០០២​ចាប់​ផ្តើម​ ដើម្បី​ឲ្យ​ជន​រងគ្រោះ​បាន​ដឹង​ពី​ទោស​ទណ្ឌ​របស់​ឌុច​ ឲ្យ​ជន​រងគ្រោះ​អស់ចិត្ត​ ហើយ​មានពេល​វេលា​គ្រប់ គ្រាន់​ដើម្បី​ចូលរួម​ក្នុង​សំណុំ​រឿង​០០២​តទៅ​ទៀត។

លោក​ ជុំ ​ស៊ីរ៉ាត់​ ដើម​បណ្តឹង​រដ្ឋប្បវេណី​មួយរូប​ផ្សេង​ទៀត​បាន​អះអាង​ថា​ការ ស្វែង​រក​យុត្តិធម៌​និង​ការណ៍​ពិត​ចំពោះ​សំណុំ​រឿង​០០២​ នេះ​ទំនង​ជា​ពិបាក​ដោយ សារ​តែ​ជនជាប់​ចោទ​មិនបាន​ទទួល​ស្គាល់​កំហុស​ផង​ ហើយ​មិនសហការ​ជាមួយ តុលាការ​ដូចឌុច​ ក្នុង​សំណុំ​រឿង​០០១។

«យើងខ្ញុំ​ដើម្បី​ឲ្យ​បាន​យុត្តិធម៌​ទី១​ គឺថា​ចង់ដឹង​ការណ៍​ពិត​សិន។​ បើសិន​ជា​ការកាត់ក្តី​ហ្នឹង​មិននាំ​ការណ៍​ពិត​មកឲ្យ​ខ្ញុំដឹង​ទេ​ អាហ្នឹង​គឺថា​យើងខ្ញុំ​មាន​មនោ​សញ្ចេតនា​ថា​អត់​មាន​យុត្តិធម៌​ទេ។​ ហើយ​តាម​របៀប​ដែលមើល​ទៅ​ខាង​ជនជាប់​ចោទ​ទាំង បួននាក់​ហ្នឹង​ ហើយ​នឹង​មេធាវី​របស់គេ​ធ្វើការ​តវ៉ា​ទាំងអស់​រហូតដល់​ពេល​ឥឡូវនេះ។ ខ្ញុំ​ឃើញ​ថា​ពួកហ្នឹង​មិនព្រម​សហការ​ មិនព្រម​ចង់​និយាយ​កិច្ចការ​ពិត​ដើម្បី​ប្រាប់​តុលាការ​ទេ»។

ទោះជា​យ៉ាងណា​ក៏ដោយ​លោក​ ឌឹម ​សុវណ្ណារុំ ​អ្នកនាំពាក្យ​សាលាក្តី​ខ្មែរ​ក្រហម​បាន​អះអាង​ថា​ទោះបី​ជា​តុលាការ​នេះ​ជួប​ឧបសគ្គ​ ប៉ះទង្គិច​ភ្លៀង​ខ្យល់​ ផ្គរ​ ឥទ្ធិពល​ យ៉ាងម៉េច​ក៏ដោយ​ ក៏តុលាការ​ដំណើរការ​ដោយ​ឈរ​នៅលើ​ច្បាប់​ឈរ​នៅ លើ​យុត្តាធិការ​ ហើយ​បាន​ឈាន​ដល់​ដំណាក់​កាល​មួយ​ជា​ដំណាក់កាល​វិជ្ជមាន​បំផុត​សម្រាប់​ជនរងគ្រោះ​ដែល​រង់ចាំ​ជាយូរ​មក​ហើយ​នោះ។​ លោក​ថ្លែង​យ៉ាង​ដូច្នេះ​ដោយ​យោងថា​យុត្តិធម៌​នឹង​កាន់តែ​កើតមាន​បន្ថែម​មួយ​កម្រិត​ទៀត​ដោយសារ​សំណុំ​រឿង០០២​ ដែល​មាន​វិសាលភាព​ដ៏​ធំធេង​នោះ​នឹង​ចាប់ផ្តើម​ជំនុំជម្រះ​បន្ទាប់​ពី​សំណុំ​រឿង​០០១។

«ខ្ញុំ​គិត​ថា​ពីរ​ជំពូក​នេះ​ ជា​សំណុំ​រឿង​ដែលអាច​បំពេញ​បន្ថែម​គ្នា។ អញ្ចឹង​វា​កាន់តែ​ឆ្លើយតប​ទៅនឹង​អ្វីមួយ​ជាការណ៍​ពិត​និង​យុត្តិធម៌​មួយ​ដែល​ជា​បេសកកម្ម​របស់ អង្គជំនុំ​ជម្រះ​វិសាមញ្ញ​ក្នុង​តុលាការ​កម្ពុជា​ដើម្បី​ឆ្លើយតប​ទៅនឹង​ការរង់ចាំ​របស់ ជន​រងគ្រោះ​ទាំងអស់»។

ដើម​បណ្តឹង​រដ្ឋប្បវេណី​ចំនួន​ ១.០៩៤​ ក្នុង​ចំណោម​ ២.១២៤​នាក់​ដែល​ត្រូវ​ជ្រើស រើស​ឲ្យ​មាន​សិទ្ធិ​ផ្តល់​សក្ខីកម្ម​ប្រឆាំង​នឹង​ជន​ជាប់ចោទ​ទាំងបួន​នាក់​ក្នុង​សំណុំ រឿង០០២​ ក៏ប៉ុន្តែ​មិនដឹង​ថា​នឹងមាន​ប៉ុន្មាន​នាក់​ដែល​ត្រូវ​ចម្រាញ់​ឲ្យបាន​ចូល តតាំង​ផ្ទាល់​ក្នុង​សវនាការ​អំពី​បទឧក្រិដ្ឋ​ ជាសាក្សី ​បង្ហាញ​ភស្តុតាង​ទាមទារ សំណង​ជាដើម​នោះ។

លោក ​ឡាត់ គី​អ្នកសម្រប​សម្រួល​សាលាក្តី​ខ្មែរក្រហម​នៃ​អង្គការ​សិទ្ធិ​មនុស្ស អាដហុក​បានឲ្យដឹង​ថា​ជនរងគ្រោះ​បច្ចុប្បន្ន​មាន​ការ​ខកចិត្ត​ចំពោះ​ការណ៍​ដែល​ពួកគេ​ពុំបាន​ទទួល​ព័ត៌មាន​គ្រប់គ្រាន់​ដើម្បី​រៀបចំ​វិធីសាស្ត្រ​នានា​ក្នុងការ​តតាំង​ជាមួយ​នឹង​ជន​ជាប់ចោទ​ទេ​ ដោយសារ​តែ​ពាក្យមួយ​ម៉ាត់​គឺ«ភាពសម្ងាត់»​របស់​តុលាការ។

«ចំណុចនេះ​ដោយសារ​តែវា​ជា​គុណ​វិបត្តិ​មួយ​ដែរ​ជា​ការណ៍​ពិត​ទៅ​ ទាក់ទង​នឹង កិច្ចការ​ទាំងអស់​នេះ​ ដោយសារ​តែ​អង្គភាព​នីមួយៗ​ប្រកាន់​យក​ជំហ​ស្អី​ កិច្ចការ​ស្អី​ទាំងអស់​ក៏​ជាកិច្ចការ​សម្ងាត់​ កិច្ចការ​អី​ក៏​ជា​កិច្ចការ​នីតិវិធី​ទាក់ទង​នឹង​កិច្ចការ​សម្ងាត់​ទាំងអស់​គ្រប់​បែប​យ៉ាង។​ អញ្ចឹង​ធ្វើឲ្យ​សាធារណជន​រួមទាំង​ជនរងគ្រោះ​ អត់អាច​ដឹង​អំពី​ភាពរីក​ចម្រើន​ ឬ​ក៏​ភាព​រីក​ចម្រើនអ្វីខ្លះ​ដែល​អង្គភាព​ឬ​មួយ​ក៏​មេធាវី​របស់​ខ្លួន​បាន​គិតគូរ​អំពី​យុទ្ធសាស្ត្រ​ អំពី​គំនិត​ មតិ​យោបល់​នៅក្នុង​ការស្វែងរក​យុត្តិធម៌​ជូន​ពួក​គាត់​ទេ​ (ជនរងគ្រោះ)»។

ក៏ប៉ុន្តែ​លោក​ ឡាត់ គី​បាន​អះអាង​ថា​ការដាក់​កាល​បរិច្ឆេទ​ដើម្បី​បើក​សវនាការ​ជា បឋម​សម្រាប់​សំណុំ​រឿង​០០២​នេះ​ជា​ភាព​រីករាយ​ចំពោះ​ជន​រងគ្រោះ​និង​ចំពោះ សាធារណជន​ដែល​ទន្ទឹង​រង់ចាំ​បី​ទសវត្សរ៍​មក​ហើយៗ​ក៏​ជា​ការ​ចង់ដឹង​ថាតើ តុលាការ​បានរក​ឃើញ​អ្វីខ្លះ​សម្រាប់​យុត្តិធម៌​ដល់​ជន​រងគ្រោះ​នោះ។

មន្ត្រី​សង្គម​ស៊ីវិល​និង​ជន​រងគ្រោះ​ជា​អ្នកដាក់​ពាក្យ​តាំង​ខ្លួន​ជា​ដើម​បណ្តឹង រដ្ឋប្បវេណី​ដែលមាន​សិទ្ធិ​ទាមទារ​សំណង​នោះ​ បាន​អះអាង​ថា​ការរក​យុត្តិធម៌​និង​ការណ៍​ពិត​ជា​រឿងមួយ​ហើយ​ តែ​សំណង​សម្រាប់​ជន​រងគ្រោះ​ក៏​ជាការប៉ះប៉ូវ ផ្លូវចិត្ត​ផង​ដែរ៕

XS
SM
MD
LG