ភ្ជាប់​ទៅ​គេហទំព័រ​ទាក់ទង

ភាព​មិនច្បាស់​លាស់​សម្រាប់​អនាគត​កូរ៉េ​ខាងជើង​កើនឡើង​ក្រោយ​ពី​មរណភាព​មេដឹកនាំ


មេដឹកនាំ​កូរ៉េខាងជើង​​លោក​គីំម យ៉ុងអ៊ីល (Kim Jong Il) (ឆ្វេង) កាលនៅមានជីវិត និង​លោក​​ប្រធានាធិបតី​រុស្ស៊ី​ ឌេមីឌ្រី ម៉េដវ៉េដេវ Dmitry Medvedev (ស្តាំ)។

ការស្លាប់​របស់​មេដឹកនាំ​កូរ៉េ​ខាងជើង​គឺលោក​ គីម យ៉ុងអ៊ីល​បាននាំ​ឱ្យមាន​សំណួរ​យ៉ាងច្រើន​ចំពោះ​ការវិវត្តន៍​របស់​ប្រទេស​កូរ៉េ​ខាងជើង​ដែល​មាន​អាវុធ​ប្រល័យលោក​ ​ជាពិសេស​លើបញ្ហា​សន្តិសុខ​ ស្ថិរភាព​ និង​អនាគត​របស់​ប្រទេស​កុម្មុយនិស្ត​មួយ​នេះ។

ការផ្តោត​ការយកចិត្ត​ទុកដាក់​ទាំងឡាយ​ក្នុង​ពិភពលោក​គឺ​សំឡឹងមើល​ទៅលើបញ្ហា​ថា​តើ ​កូរ៉េ​ខាងជើងមាន​បញ្ហា​វិបត្តិ​នយោបាយ​ មាន​ការបះបោរ​ដណ្តើមអំណាច​ផ្ទៃក្នុង​ទេ​ សន្តិសុខ​ក្នុង​តំបន់​និង​ពិភពលោក​មាន​ការប៉ះទង្គិច​យ៉ាងណា?​ អ្នកណា​ជាអ្នក​ដឹកនាំ​ថ្មី?​ ពលរដ្ឋ​អាច​ទទួលយក​អ្នកដឹកនាំ​ថ្មី​បាន​ទេ?

លោក​ បណ្ឌិត​ឡៅ ម៉ុងហៃ​អ្នកវិភាគ​ឯករាជ្យ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​បានថ្លែង​ថា៖

«ពេល​អន្តរកាល​គឺថា​អាចមាន​ការលំបាក។​ ម្យ៉ាងទៀត​អ្នកក្រៅ​ក៏ដូចជា​ មិនទាន់​ដឹង​ថា​តើ​អ្នកបន្ត​(អំណាច)​ហើយ​នឹង​គោល​នយោបាយ​យ៉ាងម៉េច​ក្នុងពេល អន្តរកាល​ហ្នឹង»។

អតីត​មេដឹកនាំ​កូរ៉េខាងជើង​លោក​គីម យ៉ុងអ៊ីល​ពេលនៅរស់​ ធ្លាប់ប្រកាស​តែងតាំង​កូនប្រុស​របស់លោក​ម្នាក់គឺ​ លោក​ គីម ជុងអ៊ុន ​(Kim Jong Un) ​ជាអ្នក ស្នងតំណែង​របស់​លោក។​ សមដូច​ប្រាថ្នាមែន​សេចក្តី​រាយការណ៍​នានា​បាន និយាយ​ឲ្យដឹងថា​កូរ៉េ​ខាងជើង​បានប្រកាស​ឲ្យដឹងថា​កូនប្រុស​របស់​លោកគីម​ជា​អ្នកស្នង​តំណែង​ដ៏មហិមារ ​នៅ​ក្រោយពេល​ដែលមាន​ការ​ជូនដំណឹង​កាលពី​ថ្ងៃច័ន្ទ​អំពី​ការស្លាប់​របស់​លោក គីម យ៉ុងអ៊ីល​ដោយសារ​ជំងឺ​គាំងបេះដូង។

លោក​បណ្ឌិត​ឡៅ ម៉ុងហៃ អ្នកវិភាគ​ឯករាជ្យ
លោក​បណ្ឌិត​ឡៅ ម៉ុងហៃ អ្នកវិភាគ​ឯករាជ្យ

លោក​បណ្ឌិត​ ឡៅ ម៉ុងហៃ​បានថ្លែងថា​បញ្ហាស្ថិត​នៅលើ​ការ​សម្រេចចិត្ត​របស់ គណបក្ស​កុម្មុយនិស្ត​កូរ៉េ​ក្នុងការ​បើកទូលាយ​ផ្នែកទំនាក់ទំនង​ការទូត​និង ពាណិជ្ជកម្ម​អន្តរជាតិ​ ស្រប​តាម​សេដ្ឋកិច្ច​ទីផ្សារ​ដូច​ប្រទេស​កុម្មុយនិស្ត វៀតណាម​ និង​ចិន​ ឬ​ តើចង់មាន​ការផ្លាស់ប្តូរ​យ៉ាងម៉េច?​ ក្រៅពី​បញ្ជាក់ពី​ស្ថាន ភាព​លំបាក​លោក​ ម៉ុងហៃ​បានសម្តែង​ការសង្ស័យ​អំពី​ការ​ទទួលស្គាល់​របស់ គណបក្ស​កុម្មុយនិស្ត​កូរ៉េ​ខាងជើង​ចំពោះ​កូនឬចៅ​ដូចជា​អ្នកដឹកនាំ​ជំនាន់​មុន ដែល​ពួកគេ​ចាត់ទុក​ថា​ជា​វីរៈបុរស​របស់​ប្រទេស។​ លោក ​បន្ថែម​ថា៖

«ឬមួយ​ក៏ក្នុង​ស្ថានភាព​អញ្ចឹង​គឺ​មានក្រុមខ្លះ​គេរើ​បម្រាស់​ដែរ​ម្ល៉ោះ​ហើយ​ក៏​វា​ទៅ​ជា​សង្រ្គាម​ក្នុងស្រុក​អញ្ចឹង​ទៅ តស៊ូប្រឆាំង​ឬមួយ​ក៏បាក់បែកគ្នាឬ ​មួយ​ក៏​ឈ្នះ ទៅ​ក៏​គ្រប់គ្រង​ដោយ​បែបផែន​ផ្សេង​ទៅ»។

អតីត​មេដឹកនាំ​កូរ៉េ​ខាងជើង​បានកាន់កាប់​អំណាច​តាំងពី​ឆ្នាំ១៩៩៤ ​បន្តពី​ឪពុករបស់​លោក​គឺ​សព​លោកគីម​ អ៊ីលស៊ុង​ដែលជា​មិត្តភ័ក្រ​ស្និទ្ធស្នាល​របស់ ព្រះមហា​វរៈក្សត្រ​សម្តេច​ឪ​ព្រះនរោត្តម​ សីហនុ។​ ប្រទេស​កូរ៉េខាងជើង​មាន​ទំនាក់​ទំនង​យ៉ាង​ជិតស្និទ្ធ​ជាមួយ​ប្រទេស​មហាអំណាច​ចិន​កុម្មុយនិស្ត​ដែរ។

កូរ៉េ​ខាងជើង​ កំពុង​មាន​ជម្លោះ​ប្រដាប់​អាវុធ​ជាមួយ​កូរ៉េ​ខាងត្បូង​ បាន​សាកល្បង​កាំជ្រួច​បាញ់​ចម្ងាយជិត​របស់ខ្លួន​មុនពេល​ដែលប្រកាស​អំពី​ការស្លាប់​របស់មេដឹកនាំ​ខ្លួន។ តែគ្មាន​ព័ត៌មាន​ថា​ការបាញ់​កាំជ្រួច​នោះ​ទាក់ទងនឹង​ការស្លាប់របស់​លោក​ គីម យ៉ុងអ៊ីល​ទេ។ បណ្តាញ​ព័ត៌មាន​កូរ៉េខាងជើង​រាយការណ៍​ថា ​ការស្លាប់​របស់​លោក​គីម ​ជា​ការ​បាត់បង់​ដ៏ធំ​សម្រាប់​ប្រទេស​កូរ៉េ​ខាងជើង។

លោកបណ្ឌិត​ ឈាង វណ្ណារិទ្ធិនាយកវិទ្យាស្ថានខ្មែរសម្រាប់សហប្រតិបត្តិការ និង​សន្តិភាព
លោកបណ្ឌិត​ ឈាង វណ្ណារិទ្ធិនាយកវិទ្យាស្ថានខ្មែរសម្រាប់សហប្រតិបត្តិការ និង​សន្តិភាព

លោក​បណ្ឌិត​ ឈាង វណ្ណារិទ្ធិ​នាយក​វិទ្យាស្ថាន​ខ្មែរ​សម្រាប់​សហប្រតិបត្តិការ ​និង​សន្តិភាព​ចាត់ទុកថា​ការស្លាប់​របស់លោក​ គីម ជុងអ៊ីល​នាំឲ្យមាន​ភាពស្រពិចស្រពិល។

«ភាពស្រពិច​ស្រពិល​បានន័យថា​យើងពុំ​ទាន់ដឹង​ប្រាកដថា​តើសម្រាប់​អនាគតកូរ៉េ​ខាងជើងថាតើ​អ្នកណា​ជាអ្នកមាន​អំណាច​ពិតប្រាកដ​នៅក្នុង​នយោបាយ​នៅ កូរ៉េ​ខាងជើង​ក៏ដូចជា​នយោបាយ​ក្រៅ​ប្រទេស​ដែរ។​ យើង​ឃើញ​ថា ​កូន​របស់​គាត់​ត្រូវ​បាន​គាត់​លើក​បន្តុបឡើង​ជំនួស​គាត់។​ ប៉ុន្តែ​ដឹង​ថា​តើ​មេទ័ព​ផ្សេងៗ​ អ្នកនយោបាយ​ ឥស្សរជន​ផ្សេងៗ​ តើ​គេមាន​គោលគំនិត​អ្វី?​ តើគេ​នៅតែ​បន្ត​គាំទ្រ​កូន​របស់​គាត់​ឬក៏​យ៉ាងម៉េច?​ពីព្រោះ​នៅក្នុង​នយោបាយ​ក្នុង​ប្រទេស ក៏ដូចជា​អន្តរជាតិ​វាតែងតែ​មានការ​ប្រកួតប្រជែង​ដណ្តើម​អំណាចគ្នា»។

លោក វណ្ណារិទ្ធ​បានអះអាង​ថា៖​ ការប្រកួត​ប្រជែង​អំណាច​ប្រសិនបើ​កើតមាន ឡើងវា​អាចមាន​អស្ថិរភាព​នយោបាយ​ក្នុងប្រទេស​និងក្នុង​តំបន់។

«ដូច្នេះ​ការប្រកួត​ប្រជែង​អំណាច​ហ្នឹង​វាអាច​ឈានទៅ​រក​អស្ថិរភាព​នយោបាយ​នៅក្នុង​ប្រទេស។​ នៅពេល​ដែលមាន​អស្ថិរភាព​នយោបាយ​នៅក្នុង​ប្រទេស កូរ៉េ​ខាងជើង​ដូច្នេះ​លទ្ធភាព​នៃ​ការប្រើប្រាស់​អាវុធ​ណា​មួយ​ដើម្បី​គំរាម​កំហែង ដល់​ប្រទេស​ជិតខាង​អាចនឹង​កើតឡើង។​ នេះជា​បញ្ហាមួយ​ដែលគេចាប់​អារម្មណ៍​ ដែរ​បាទ»។

លោក​ វណ្ណារិទ្ធិ​បានអះអាង​ដែរ​ថា​នេះជា​ឱកាស​ដែល​ប្រជា​ពលរដ្ឋ​កូរ៉េ​ខាងជើង ដែលធ្លាប់​ចាត់ទុក​មេដឹកនាំ​របស់​ខ្លួន​ជា​ព្រះអង្គម្ចាស់​ ឬព្រះ​អាទិទេព​នោះ​អាច ផ្លាស់ប្តូរ​ពេល​មេដឹកនាំ​របស់​ខ្លួន​បានស្លាប់​បាត់បង់។

កូរ៉េខាងជើង​ជាប្រទេស​ឯកកោ​ជាប់ទណ្ឌកម្ម​ជាអន្តរជាតិ​ដោយសារមហិច្ឆតា​អាវុធប្រល័យ​លោក​ និងការ​កៀបសង្កត់​ពលរដ្ឋ​ផ្នែកសិទ្ធិ​សេរីភាព។

លោក ​នីក ហ្សាន់ (Nick Zahn) ​អ្នកស្រាវជ្រាវ​ម្នាក់​នៃ​អង្គការ​ Heritage Foundation ​របស់​សរអា​ក្នុង​រដ្ឋធានី​វ៉ាស៊ីនតោន​បាននិយាយថា​មានក្តីបារម្ភ​ច្រើន​ទាក់ទង​នឹង​អស្ថិរភាព​ក្នុង​តំបន់​និង​វិបត្តិ​ផ្ទៃក្នុង​កូរ៉េ​ខាងជើង​ដែលបណ្តាលពី​ការចាត់​វិធានការ​បែបច្រឡោតណាមួយ​របស់លោក​គីម​ជុងអ៊ុន​លើមេដឹកនាំ ឬ​ឥស្សរជន​សំខាន់ៗ​របស់ប្រទេស​ដើម្បីពង្រឹង​អំណាច​របស់ខ្លួន។​ លោក Nick Zahn​បានអះអាង​ដែរថា​រឿងការ​បើកចំហរ​ផ្នែក​ទំនាក់​ទំនង​ការទូតឬ​ក៏​ការចរចា​៦ភាគី​ដែល​នាំមុខ​ដោយ​សរអា​ទាក់ទង​នឹង​រឿងដកហូត​អាវុធ​ប្រល័យ​លោកក៏​ស្ថិតនៅ​ក្នុងភាព​មិនច្បាស់លាស់​ដែរ។

«ជារឿង​មិនច្បាស់​លាស់ទេ​ពេលនេះ​តើ​សកម្មភាព​យ៉ាងណា​ដែល​សរអា​ នឹង​ចាត់វិធានការ​ចំពោះ​បញ្ហា​កូរ៉េ​ខាងជើង​ទាក់ទង​នឹង​ការផ្លាស់ប្តូរ​នេះ។ ​បញ្ហាការទូត​ហាក់​ដូចជា​នឹង​ត្រូវមាន​ភាពថមថយ​ជាថ្មីទៀត​ក្នុង​ពេល​ដែល​គីម ជុង អ៊ុន​ពង្រឹង​អំណាច»។

លោកបណ្ឌិត​ចន សូសៀរី (John Ciorciari) ​សាស្ត្រាចារ្យ​ផ្នែកគោល​នយោបាយ​សាធារណៈ ​នៃ​សាកលវិទ្យាល័យ ​Gerald Ford School​ of Public Policy ​នៃ​រដ្ឋ ​Michigan ​បានថ្លែងថា​ពេលជន​ផ្តាច់ការ​ស្លាប់​តែងតែ​មាន​ការប្រជែង​អំណាច។ ក្នុង​ស្ថានភាព​កូរ៉េខាងជើង​ អ្នកខ្លះ​អាចប្រើ​សន្លឹក​បៀជាតិ​និយម​ដោយ​ដើរ​ដង្ហែរ​ក្បួន​ដោយ​កម្លាំង​ទ័ព​និង​ប្រជាជន។ ​ហើយ​លោក​ គីម ជុងអ៊ុន​អាច​គ្រវី​ដាវ​របស់​គាត់​ប្រឆាំង​នឹង​កូរ៉េ​ខាងត្បូង​ និង​ជប៉ុន​ ហើយនឹង​ប្រទេស​ផ្សេងទៀត​ដែលលោក​សាស្ត្រចារ្យ​ Ciorciari ​ចាត់ទុកថា​ជារឿង​អាចមាន​ «មហន្តរាយ​ដ៏ខ្លាំងក្លា»។

«បញ្ហា​នានា​អាចធ្លាក់​ក្នុង​ស្ថានភាព​អាក្រក់​មុនពេលល្អ​ប្រសើរ​ សម្រាប់​ពលរដ្ឋ​កូរ៉េ​ខាងជើង​ ដែល​មាន​សំណាង​មិនល្អ​ តែយ៉ាង​ហោច​ណាស់​ការស្លាប់​របស់​លោក​គីម យ៉ុងអ៊ីល​ជាលទ្ធភាព​សម្រាប់​ការផ្លាស់ប្តូរ​វិជ្ជមាន។​ ប្រទេស​ខាង​ក្រៅ​គួរ​សំឡឹង​មើល​ការបើក​ចំហរ​ដ៏​តូច​ណាមួយ​ក្នុង​ការភ្ជាប់​ទំនាក់​ទំនង​ជាមួយ​នឹង​ក្រុម​អ្នក​កែទម្រង់​ហើយ​ផ្តល់​កំឡាំង​ដល់​ពួកគេ»។

លោក​ប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក​ បារ៉ាក់ អូបាម៉ា
លោក​ប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក​ បារ៉ាក់ អូបាម៉ា

លោក​ប្រធានាធិបតី​សរអា​ បារ៉ាក់ អូបាម៉ា (Barack Obama)​ បានសម្តែងក្តី​បារម្ភ​ចំពោះ​បញ្ហា​កូរ៉េ​ខាងជើង​ ដោយបាន​ប្រកាស​ឲ្យដឹង​ពី​ការឃ្លាំមើល​ស្ថានការណ៍​នេះ​យ៉ាងដិតដល់​ក្រៅពី​មាន​សេចក្តីបញ្ជាក់​ពី​ការទាក់ទង​ជា​ប្រចាំ​រវាង​សរអា​ជាមួយ​ប្រទេស​កូរ៉េ​ខាងត្បូង​និង​ជប៉ុន។​សេតវិមាន​បាននិយាយ​ក្នុង​សេចក្តី​ថ្លែងការណ៍​កាលពី​ម្សិលម៉ិញ​ដែរថា​សរអា​នៅតែ​ប្តេជ្ញា​ថែ​រក្សារ​ស្ថិរភាព​នៅ​ឈូងសមុទ្រ​កូរ៉េ​និង​សេរីភាព​ហើយនឹង​សន្តិសុខ​របស់​សម្ព័ន្ធមិត្ត​ខ្លួនផង​ដែរ៕

XS
SM
MD
LG