ភ្ជាប់​ទៅ​គេហទំព័រ​ទាក់ទង

ពិព័រណ៍​អាទិទេព​ក្រុង​អង្គរ​ទាក់​ទាញ​ទេសចរ​អាមេរិកាំង


រួប​ចម្លាក់​ព្រះ​ពុទ្ធ​រួប​ប្រក់​នាគ​ ដែលជា​ចម្លាក់​បុរាណ​ខ្មែរ។

នៅ​ពី​មុខ​ទេសចរ​រាប់​ពាន់​នាក់​ក្នុង​មួយ​ថ្ងៃៗ​ដែល​បាន​ចូល​មក​ទស្សនា​សារមន្ទីរ​ Freer​ នឹង​Sackler​ នា​កណ្តាល​ទីក្រុង​វ៉ាស៊ីនតោន​ រដ្ឋធានី​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ ពិព័រណ៍​“អាទិទេព​ក្រុង​អង្គរ​”​ ដែលមាន​រូបចម្លាក់សំរិទ្ធចំនួន៣៦​ដុំយក​មក​ពីសារមន្ទីរ​ជាតិកម្ពុជាបានបង្ហាញនូវភាព​ដ៏​អស្ចារ្យ​នៃស្នាដៃ​ជាង​ចម្លាក់​សំរិទ្ធ​នឹងភាព​សម្បូរណ៌​បែបនៃសិល្បៈ​វប្បធម៌​ខ្មែរ។

នេះ​ជា​លើក​ដំបូង​ក្នុង​ប្រវត្តិ​សារៈមន្ទីរ​នៅ​ទីក្រុង​វ៉ាស៊ីនតោន​ នឹង​ក៏​អាច​ថាជា​លើក​ដំបូងក្នុងប្រវត្តិ​នៃសារៈមន្ទីរ​ក្នុង​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ហើយ​ដែល​មាន​ការ​ដាក់​តាំង​ពិព័រណ៍​រូប​ចម្លាក់​សំរិទ្ធ​ខ្មែរ។​ នេះ​បើ​យោងតាមការ​បញ្ជាក់​របស់​លោក​ស្រី​ Louise Cort​ មន្រ្តី​រៀបចំ​ការ​តាំង​ពិព័រណ៍​ នឹងជា​អ្នក​អភិរក្ស​ខាង​ផ្នែក​សេរ៉ាមិក​ របស់​សារមន្ទីរ​ Freer​ នឹង​ Sackler​ នៃ​ស្ថាប័ន​ Smithsonian​ របស់​សហរដ្ឋ​អាមេរិក។

“នេះគឺជាលើកដំបូង​ហើយ​ ដែលមាន​ពិព័រណ៍​ក្នុង​ទីក្រុង​វ៉ាស៊ីនតោន ដោយ​ផ្តោត​ទាំង​ស្រុង​លើ​សំរិទ្ធ​របស់​ប្រទេសកម្ពុជា​ ហើយ​យើង​គិតថា​នេះ​គឺជា​លើកដំបូង​ ដែល​មាន​ពិព័រណ៍​ដូចនេះ​នៅ ក្នុង​សហរដ្ឋអាមេរិក"។

រូប​ចម្លាក់​ទាំង​នេះ​បាន​ដាក់​តាំង​ឱ្យ​ភ្ញៀវ​ទេសចរ​បាន​ចូល​មក​ទស្សនា​ដោយ​មិន​គិត​ថ្លៃ​នៅ​សារមន្ទីរ​ Sackler​ តាំង​ពី​ពាក់​កណ្តាល​ខែ​ឧសភា​ ឆ្នាំ​២០១០​ ហើយ​នឹង​បន្ត​រហូត​ដល់​ខែ​មករា​ឆ្នាំ​២០១១​ មុន​នឹង​យក​ទៅ​ដាក់​តាំងនៅ​សារមន្ទីរ​ Paul Getty​ ក្នុង​រដ្ឋ​ California​ បន្ត​ទៀត។

រូប​ចម្លាក់​ទាំង​៣៦​ដុំ​នេះ​មាន​ខ្លះ​មានអាយុកាល​តាំងពី​សម័យ​មុន​អង្គរ​ នឹង​ខ្លះ​ទៀត​សម័យ​អង្គរ។​ វា​ជា​ការជ្រើស​រើស​សម្រាំង​ចេញ​មក​ពីរូប​ចម្លាក់ដែល​មានប្រមាណ​ ៧០០០​ដុំ​របស់​សារមន្ទីរ​ជាតិ​កម្ពុជា។

លោក​ស្រី​ Louise Cort​ បាន​បញ្ជាក់​ប្រាប់​វីអូអេ​ក្នុង​បទសម្ភាស​មួយ​ថា​ចំនួន​ដែល​យក​មក​ដាក់​តាំង​នេះ​មិន​មែន​ជា​កត្តា​ចម្បង​ទេ​ សំខាន់​គឺ​ស្នាដៃ​សំរិទ្ធ​ទាំង​នេះ​តំណាង​ឱ្យ​ស្នាដៃ​ល្អ​ឯក​របស់​ជាង​សំរិទ្ធ​ខ្មែរ​។

“យើង​ចង់​រៀប​ពិព័រណ៍​តូច​ដូច​នេះ​ ពីព្រោះ​យើង​មិន​ចង់​ឱ្យ​អ្នក​ចូល​មក​ទស្សនា​ផ្តោត​តែ​លើ​ចំនួន​វត្ថុ​យក​មក​ដាក់​តាំង​ទេ​ យើង​ចង់​ឱ្យ​ពួក​គេ​អាច​ដើរ​ចូល​មក​មើល​ដោយ​យក​ចិត្ត​ទុក​ដាក់​លើ​រូប​ចម្លាក់​មួយ​ម្តងៗ​ដើម្បី​រក​រូប​ចម្លាក់​ណា​ដែល​ពួក​គេ​ចូល​ចិត្ត​បំផុត​ដោយ​មើល​យឺតៗ​នឹង​យក​ចិត្ត​ទុក​ដាក់​”។

រូប​ចម្លាក់​ទាំង​នេះ​តំណាង​ឱ្យ​ព្រះ​ពុទ្ធ​សាសនា​នឹង​ព្រហ្មញ្ញ​សាសនា​ហើយត្រូវ​បាន​រៀប​ចំ​ដាក់​ក្នុងសាល​បី​ជាប់ៗ​គ្នា ។​ សាល​ទី​មួយ​មាន​ដាក់​រូប​កោដិ​មានរូប​លម្អ​យ៉ាងស្រស់​ស្អាត​នឹងជួងធំ​មួយ។​ រូប​ចម្លាក់​ទាំង​ពីរ​នេះ​ជា​ឧទាហរណ៍​នៃ​វត្ថុដ៏​មាន​តម្លៃ​ខ្ពស់​នឹង​កម្រ​រក​បាន​ដែល​ត្រូវ​បាន​ធ្វើ​ពាណិជ្ជកម្ម​ទៅ​ប្រទេស​ឆ្ងាយ​ក្នុង​តំបន់​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍។​ ក្នុង​សាល​នេះ​ក៏មាន​រូប​ចម្លាក់​បី​ទៀត​ដែល​ឆ្លាក់​ក្នុង​សម័យ​អង្គរ​ ក្នុង​នោះ​ មានព្រះ​ពុទ្ធ​រូប​ទ្រង់​ម្កុដ​ រូប​ព្រះ​គនេស​ នឹង​ស្រ្តី​ខ្មែរ​លុត​ជង្គង់។

នៅ​ក្នុង​សាល​ទី​ពីរ​ មាន​ដាក់​រូប​ចម្លាក់​ដែល​តំណាង​ឱ្យ​ការ​វិវត្ត​នៃ​រចនាបទ​សិល្បៈក្នុង​វប្បធម៌​ខ្មែរ។​ រូប​ចម្លាក់​ដាក់​តាំង​មាន​រូប​ព្រះ​ពុទ្ធ​បដិមា​តាំង​ពី​សម័យ​មុន​អង្គរ​ គឺ​ពី​សតវត្សរ៍​ទី​៦​ដល់​ទី៨​ ដែល​ជា​ការ​បង្ហាញ​នូវ​ការ​សម្រប​ទៅ​តាម​រចនាបទ​របស់​ប្រទេស​ឥណ្ឌា។​ ក្នុង​សាល​នេះ​ក៏​មាន​រូប​ចម្លាក់​សំរិទ្ធ​៧​ដុំ​ ដែល​ទើប​ជីក​បាន​ក្នុង​ឆ្នាំ​២០០៦។​ រូប​ទាំង​នេះ​បង្ហាញ​នូវ​ទំនាក់​ទំនង​យ៉ាងសកម្មនៃរូប​ចម្លាក់សំរិទ្ធដែលគេ​យក​មក​ប្រើ​ក្នុង​ពិធី​សាសនា។

ចំណែក​ឯ​សាល​ចុង​ក្រោយ​ មាន​រូប​ចម្លាក់​សំរិទ្ធ​មក​ពី​សតវត្សរ៍​ទី​១១​រហូត​ដល់​ទី​១៤​ ដែល​តំណាងយ៉ាង​ច្បាស់​ឱ្យ​រចនាបទ​សម័យ​អង្គរ។​ រូប​ចម្លាក់​ក្នុង​សាល​នេះ​មាន​ព្រះ​ពុទ្ធរូប​ប្រក់​នាគ ​រូប​តំណាង​ឱ្យ​ព្រហ្មញ្ញ​សាសនា​និង​គ្រឿង​សម្រាប់​ពិធី​សាសនា​ មាន​ដូច​ជា​កញ្ចក់​ កណ្តឹង​ នឹង​ផ្កា​ឈូក​ក្រពុំ​ ជា​ដើម។

លោក​ Drew Hoster​ សិក្ខាកាម​ខាង​ផ្នែក​ភាសា​ខ្មែរ​ដែល​ត្រូវ​ទៅ​បំពេញ​បេសកកម្ម​នៅ​ប្រទេស​កម្ពុជា​បាន​មក​ទស្សនា​ការ​ដាក់​តាំង​ពិព័រណ៍​នេះ​ហើយ​បាន​ប្រាប់​វីអូអេថា៖

“រូប​ចម្លាក់​ទាំង​អស់​ស្អាតៗ​ណាស់។​ ខ្ញុំ​សប្បាយ​ចិត្ត​ដែល​ប្រជាជន​អាមេរិកាំង​ មាន​លទ្ធភាព​បាន​មើល​រូប​ចម្លាក់​ទាំង​អស់​នេះ​ដែរ”។

ចំណែក​ឯ​កញ្ញា​ មីសែល បែណិត​ បាន​សម្តែង​ការ​ស្ងើច​សរសើរ​ចំពោះ​វប្បធម៌​របស់​ខ្មែរ។

“ខ្ញុំ​ចាប់​អារម្មណ៍​ណាស់​នឹង​វប្បធម៌​កម្ពុជា។​ ខ្ញុំ​ចង់​ទៅ​កម្ពុជា។​ ពេល​ខ្ញុំ​ទៅ​ ខ្ញុំ​យក​គ្រួសារ​ខ្ញុំ​ទៅ​មើលអង្គរវត្ត”។

ស្រដៀង​គ្នា​នេះ​ដែរ ​កញ្ញា​ លីសា កាឡាក់ជៀន​ ដែល​ត្រូវ​ទៅ​បំពេញ​បេសកម្ម​ការងារ​នៅ​ប្រទេស​កម្ពុជា​ហើយ​បាន​មក​ទស្សនា​ពិព័រណ៍​នេះ​បាន​សម្តែង​ក្តី​រំភើប​របស់​នាង​ថា៖

“ខ្ញុំ​សប្បាយ​ដែល​ឃើញ​រូប​ចម្លាក់​មក​ពី​ស្រុក​ខ្មែរ។​ ពេល​ខ្ញុំ​ទៅ​ស្រុក​ខ្មែរ​ខ្ញុំ​សប្បាយ​នឹង​ទៅ​លេង​អង្គរវត្ត​នឹង​មើល​អង្គរវត្ត។​ ខ្ញុំ​យក​គ្រួសារ​ខ្ញុំ​ទៅ​មើល​អង្គរវត្ត​ដែរ”។

ដើម្បី​អប​អរ​ដល់​ការ​ដាក់​តាំង​ពិព័រណ៍​នេះ​ សារមន្ទីរ​ Sackler​ ក៏​មាន​រៀបចំ​ជា​ការ​ប្រគុំ​តន្រ្តី​ក្លាស៊ិក​របស់​អ្នក​និពន្ធ​បទ​ភ្លេង​ដ៏​ល្បី​គឺ​លោក​ អ៊ឹង ជិនណារី​ កាល​ពី​សប្តាហ៍​ទី​មួយ​ហើយ​ក៏​នឹង​មាន​ការ​សម្តែង​សិល្បៈ​បុរាណ​ខ្មែរ​ផង​ដែរ​នៅ​ខែ​សីហាខាង​មុខ។​ ទន្ទឹម​គ្នា​នេះ​ដែរ​មាន​ការ​ពិភាក្សា​ពី​អ្នក​ជំនាញ​ល្បីៗ​ដែល​មាន​ដូច​ជា​លោក​ John Guy ​អ្នក​ឯកទេស​ខាងវត្ថុ​សិល្បៈ​នៃ​តំបន់​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍​នឹង​អាស៊ី​ខាង​ត្បូង។

លោក​ John Guy​ បាន​ប្រាប់​វីអូអេ​សំឡេង​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ក្រោយ​ពី​ បញ្ចប់​ការ​ធ្វើបទ​បង្ហាញ​កាល​ពី​ថ្ងៃ​សៅរ៍​កន្លង​មក​នេះ​ថា​ រូប​ចម្លាក់​សំរិទ្ធ​ភាគ​ច្រើន​ត្រូវ​បាន​គេ​ប្រើ​ប្រាស់​សម្រាប់​ពិធី​សាសនា​ផ្សេងៗ​នឹង​ក្នុង​ជីវភាព​ប្រចាំ​ថ្ងៃ​របស់​មន្ត្រី​ជាន់​ខ្ពស់​ក្នុង​រាជការ​ខ្មែរ​ដើម្បី​តំណាង​ឱ្យ​ភាពសម្បូរ​សប្បាយ​នឹង​អំណាច​របស់​គេ។

ការ​ដាក់​តាំង​ពិព័រណ៍​នេះ​កើត​ឡើង​ដោយ​សារ​កិច្ច​សហការ​រវាង​សារមន្ទីរ​ Freer​ នឹង​ Sackler​ក្នុង​ទី​ក្រុង​វ៉ាស៊ីនតោន​ ជា​មួយ​នឹង​សារៈមន្ទីរ​ជាតិ​កម្ពុជា។​ សារមន្ទី​ Freer​ នឹង​ Sackler​ ជា​សារមន្ទីរ​ក្នុង​ទី​ក្រុង​វ៉ាស៊ីនតោន​ដែល​មាន​ដាក់​តាំង​ស្នាដៃ​សិល្បៈ​មក​ពី​បណ្តា​ប្រទេស​នៅ​អាស៊ី​ដទៃ​ទៀត​ជា​ច្រើន។

លោក​ស្រី​ Louise Cort​ បាន​បញ្ជាក់​ពី​មូលហេតុ​ដែល​ស្នាដៃ​សិល្បៈ​មក​ពី​ប្រទេស​អាស៊ី​ ដូចជា​ប្រទេសកម្ពុជា​ ក្នុង​ការចូល​រួម​ចំណែក​ដល់​ការងារ​របស់​សារមន្ទីរ​នេះថា៖

“យើង​ចង់​ឱ្យ​អ្នក​មក​ទស្សនា​អាច​មក​ទី​នេះ​នឹង​មាន​អារម្មណ៍​ផ្សារ​ភ្ជាប់​ដោយ​ផ្ទាល់​ទៅ​នឹង​វប្ប​ធម៌របស់អាស៊ី​ បើ​ទោះ​បី​ជា​គេ​ចង់​មក​រក​អ្វី​ដែល​ល្អ​ស្អាត​ឬ​ពួក​គេ​មក​រក​ចំណេះដឹង​នឹង​ព័ត៌មាន​អំពី​វប្បធម៌​ទាំង​នោះ​ ហើយ​បើ​ទោះ​បី​ជា​ពួក​គេ​មិន​បាន​ដឹង​ឬ​ដឹង​រួច​ហើយ​ក៏​ដោយ ​ឬ​ក៏​មក​ទី​នេះជា​លើក​ដំបូង​ គឺ​យើង​ចង់​ណែ​នាំ​ឱ្យ​ស្គាល់​វប្បធម៌​ដែល​មាន​នៅ​ឯ​បណ្តា​ប្រទេស​ពាក់​កណ្តាល​ទៀត​នៃ​ពិភពលោក”។

សារមន្ទីរ​ Freer​ នឹង​ Sackler​ ក៏​មាន​បោះពុម្ភ​ជា​សៀវភៅ​កាតាឡុក​មួយ​កម្រាស់​១៦០​ទំព័រ​ដែល​រៀបរាប់​លម្អិត​ពី​រូប​ចម្លាក់​ទាំង​អស់​មាន​លម្អ​ទៅ​ដោយ​រូបថត​ជា​ច្រើន។​ សៀវភៅ​នេះ​កែ​សម្រួល​ដោយ​លោក​ស្រី​ Louise Cort​ នឹង​សហការី​ម្នាក់​របស់​លោក​ស្រី​គឺលោក Paul Jett ៕

XS
SM
MD
LG